1
__TOC__
(No translation available)
2
王渾
(No translation available)
3
王渾,字玄沖,太原晉陽人也。 父昶,魏司空。 渾沈雅有器量。 襲父爵京陵侯,辟大將軍曹爽掾。 爽誅,隨例免。 起為懷令,參文帝安東軍事,累遷散騎黃門侍郎、散騎常侍。 咸熙中為越騎校尉。 武帝受禪,加揚烈將軍,遷徐州刺史。 時年荒歲饑,渾開倉振贍,百姓賴之。 泰始初,增封邑千八百戶。 久之,遷東中郎將,監淮北諸軍事,鎮許昌。 數陳損益,多見納用。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
4
轉征虜將軍、監豫州諸軍事、假節,領豫州刺史。 渾與吳接境,宣佈威信,前後降附甚多。 吳將薛瑩、魯淑眾號十萬,淑向弋陽,瑩向新息。 時州兵並放休息,眾裁一旅,浮淮潛濟,出其不意,瑩等不虞晉師之至。 渾擊破之,以功封次子尚為關內侯。 遷安東將軍、都督揚州諸軍事,鎮壽春。 吳人大佃皖城,圖為邊害。 渾遣揚州刺史應綽督淮南諸軍攻破之,並破諸別屯,焚其積穀百八十餘萬斛、稻苗四千餘頃、船六百餘艘。 渾遂陳兵東疆,視其地形險易,曆觀敵城,察攻取之勢。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
5
及大舉伐吳,渾率師出橫江,遣參軍陳慎、都尉張喬攻尋陽瀨鄉,又擊吳牙門將孔忠,皆破之,獲吳將周興等五人。 又遣殄吳護軍李純據高望城,討吳將俞恭,破之,多所斬獲。 吳曆武將軍陳代、平虜將軍硃明懼而來降。 吳丞相張悌、大將軍孫震等率眾數萬指城陽,渾遣司馬孫疇、揚州刺史周浚擊破之,臨陣斬二將,及首虜七千八百級,吳人大震。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
孫皓司徒何植、建威將軍孫晏送印節詣渾降。 既而王濬破石頭,降孫皓,威名益振。 明日,渾始濟江,登建鄴宮,釃酒高會。 自以先據江上,破皓中軍,案甲不進,致在王濬之後。 意甚愧恨,有不平之色,頻奏濬罪狀,時人譏之。 帝下詔曰:「使持節、都督揚州諸軍事、安東將軍、京陵侯王渾,督率所統,遂逼秣陵,令賊孫皓救死自衛,不得分兵上赴,以成西軍之功,又摧大敵,獲張悌,使皓途窮勢盡,面縛乞降。 遂平定秣陵,功勳茂著。 其增封八千戶,進爵為公,封子澄為亭侯、弟湛為關內侯,賜絹八千匹。 」轉征東大將軍,復鎮壽陽。 渾不尚刑名,處斷明允。 時吳人新附,頗懷畏懼。 渾撫循羈旅,虛懷綏納,座無空席,門不停賓。 於是江東之士莫不悅附。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
7
徵拜尚書左僕射,加散騎常侍。 會朝臣立議齊王攸當之籓,渾上書諫曰:「伏承聖詔,憲章古典,進齊王攸為上公,崇其禮儀,遣攸之國。 昔周氏建國,大封諸姬,以籓帝室,永世作憲。 至於公旦,武王之弟,左右王事,輔濟大業,不使歸籓。 明至親義著,不可遠朝故也。 是故周公得以聖德光弼幼主,忠誠著于《金縢》,光述文武仁聖之德。 攸于大晉,姬旦之親也。 宜贊皇朝,與聞政事,實為陛下腹心不貳之臣。 且攸為人,修潔義信,加以懿親,志存忠貞。 今陛下出攸之國,假以都督虛號,而無典戎幹方之實,去離天朝,不預王政。 傷母弟至親之體,虧友于款篤之義,懼非陛下追述先帝、文明太后待攸之宿意也。 若以攸望重,於事宜出者,今以汝南王亮代攸。 亮,宣皇帝子,文皇帝弟,伷、駿各處方任,有內外之資,論以後慮,亦不為輕。 攸今之國,適足長異同之論,以損仁慈之美耳。 而令天下窺陛下有不崇親親之情,臣竊為陛下不取也。 若以妃後外親,任以朝政,則有王氏傾漢之權,呂產專朝之禍。 若以同姓至親,則有吳楚七國逆亂之殃。 曆觀古今,苟事輕重,所在無不為害也。 不可事事曲設疑防,慮方來之患者也。 唯當任正道而求忠良。 若以智計猜物,雖親見疑,至於疏遠者亦何能自保乎! 人懷危懼,非為安之理。 此最有國有家者之深忌也。 愚以為太子太保缺,宜留攸居之,與太尉汝南王亮、衛將軍楊珧共為保傅,幹理朝事。 三人齊位,足相持正,進有輔納廣義之益,退無偏重相傾之勢。 令陛下有篤親親之恩,使攸蒙仁覆之惠。 臣同國休戚,義在盡言,心之所見,不能默已。 私慕魯女存國之志,敢陳愚見,觸犯天威。 欲陛下事每盡善,冀萬分之助。 臣而不言,誰當言者。 」帝不納。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
8
太熙初,遷司徒。 惠帝即位,加侍中,又京陵置士官,如睢陵比。 及誅楊駿,崇重舊臣,乃加渾兵。 渾以司徒文官,主史不持兵,持兵乃吏屬絳衣。 自以偶因時寵,權得持兵,非是舊典,皆令皁服。 論者美其謙而識體。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
9
楚王瑋將害汝南王亮等也。 公孫宏說瑋曰:「昔宣帝廢曹爽,引太尉蔣濟參乘,以增威重。 大王今舉非常事,宜得宿望,鎮厭眾心。 司徒王渾宿有威名,為三軍所信服,可請同乘,使物情有憑也。 」瑋從之。 渾辭疾歸第,以家兵千餘人閉門距瑋。 瑋不敢逼。 俄而瑋以矯詔伏誅,渾乃率兵赴官。 帝嘗訪渾元會問郡國計吏方俗之宜,渾奏曰:「陛下欽明聖哲,光於遠近,明詔沖虛,詢及芻蕘,斯乃周文疇咨之求,仲尼不恥下問也。 舊三朝元會前計吏詣軒下,侍中讀詔,計吏跪受。 臣以詔文相承已久,無他新聲,非陛下留心方國之意也。 可令中書指宣明詔,問方土異同,賢才秀異,風俗好尚,農桑本務,刑獄得無冤濫,守長得無侵虐。 其勤心政化興利除害者,授以紙筆,盡意陳聞。 以明聖指垂心四遠,不復因循常辭。 且察其答對文義,以觀計吏人才之實。 又先帝時,正會後東堂見征鎮長史司馬、諸王國卿、諸州別駕。 今若不能別見,可前詣軒下,使侍中宣問,以審察方國,於事為便。 」帝然之。 又詔渾錄尚書事。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
10
渾所曆之職,前後著稱,及居台輔,聲望日減。 薨,時年七十五,諡曰元。 長子尚早亡,次子濟嗣。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
11
=
(No translation available)
12
子濟
(No translation available)
13
=濟字武子。 少有逸才,風姿英爽,氣蓋一時,好弓馬,勇力絕人,善《易》及《莊》、《老》,文詞俊茂,伎藝過人,有名當世,與姊夫和嶠及裴楷齊名。 尚常山公主。 年二十,起家拜中書郎,以母憂去官。 起為驍騎將軍,累遷侍中,與侍中孔恂、王恂、楊濟同列,為一時秀彥。 武帝嘗會公卿籓牧於式乾殿,顧濟、恂而謂諸公曰:「朕左右可謂恂恂濟濟矣! 」每侍見,未嘗不諮論人物及萬機得失。 濟善於清言,修飾辭令,諷議將順,朝臣莫能尚焉。 帝益親貴之。 仕進雖速,論者不以主婿之故,咸謂才能致之。 然外雖弘雅,而內多忌刻,好以言傷物,儕類以此少之。 以其父之故,每排王濬,時議譏焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
14
齊王攸當之籓,濟既陳請,又累使公主與甄德妻長廣公主俱入,稽顙泣請帝留攸。 帝怒謂侍中王戎曰:「兄弟至親,今出齊王,自是朕家事,而甄德、王濟連遣婦來生哭人! 」以忤旨,左遷國子祭酒,常侍如故。 數年,入為侍中。 時渾為僕射,主者處事或不當,濟性峻厲,明法繩之。 素與從兄佑不平,佑黨頗謂濟不能顧其父,由是長同異之言。 出為河南尹,未拜,坐鞭王官吏免官。 而王佑始見委任。 而濟遂被斥外,於是乃移第北芒山下。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
15
性豪侈,麗服玉食。 時洛京地甚貴,濟買地為馬埒,編錢滿之,時人謂為「金溝」。 王愷以帝舅奢豪,有牛名「八百里駁」,常瑩其蹄角。 濟請以錢千萬與牛對射而賭之。 愷亦自恃其能,令濟先射。 一發破的,因據胡床,叱左右速探牛心來,須臾而至,一割便去。 和嶠性至儉,家有好李,帝求之,不過數十。 濟候其上直,率少年詣園,共啖畢,伐樹而去。 帝嘗幸其宅,供饌甚豐,悉貯琉璃器中。 蒸肫甚美,帝問其故,答曰:「以人乳蒸之。 」帝色甚不平,食未畢而去。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
16
濟善解馬性,嘗乘一馬,著連乾鄣泥,前有水,終不肯渡。 濟云:「此必是惜鄣泥。 」使人解去,便渡。 故杜預謂濟有馬癖。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
17
帝嘗謂和嶠曰:「我將罵濟而後官爵之,何如? 」嶠曰:「濟俊爽,恐不可屈。 」帝因召濟,切讓之,既而曰:「知愧不? 」濟答曰:「尺布鬥粟之謠,常為陛下恥之。 他人能令親疏,臣不能使親親,以此愧陛下耳。 」帝默然。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
18
帝嘗與濟弈棋,而孫皓在側,謂皓曰:「何以好剝人面皮? 」皓曰:「見無禮於君者則剝之。 」濟時伸腳局下,而皓譏焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
19
尋使白衣領太僕。 年四十六,先渾卒,追贈驃騎將軍。 及其將葬,時賢無不畢至。 孫楚雅敬濟,而後來,哭之甚悲,賓客莫不垂涕。 哭畢,向靈床曰:「卿常好我作驢鳴,我為卿作之。 」體似聲真,賓客皆笑。 楚顧曰:「諸君不死,而令王濟死乎!」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
20
初,濟尚主,主兩目失明,而妒忌尤甚,然終無子,有庶子二人。 卓字文宣,嗣渾爵,拜給事中。 次聿,字茂宣,襲公主封敏陽侯。 濟二弟,澄字道深,汶字茂深,皆辯慧有才藻,並曆清顯。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
21
王濬
(No translation available)
22
王濬,字士治,弘農湖人也。 家世二千石。 濬博墳典,美姿貌,不修名行,不為鄉曲所稱。 晚乃變節,疏通亮達,恢廓有大志。 嘗起宅,開門前路廣數十步。 人或謂之何太過,濬曰:「吾欲使容長戟幡旗。 」眾咸笑之,濬曰:「陳勝有言,燕雀安知鴻鵠之志。 」州郡辟河東從事。 守令有不廉潔者,皆望風自引而去。 刺史燕國徐邈有女才淑,擇夫未嫁。 邈乃大會佐吏,令女於內觀之。 女指濬告母,邈遂妻之。 後參征南軍事,羊祜深知待之。 祜兄子暨白祜:「濬為人志太,奢侈不節,不可專任,宜有以裁之。 」祜曰:「濬有大才,將欲濟其所欲,必可用也。 」轉車騎從事中郎,識者謂祜可謂能舉善焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
23
除巴郡太守。 郡邊吳境,兵士苦役,生男多不養。 濬乃嚴其科條,寬其徭課,其產育者皆與休復,所全活者數千人。 轉廣漢太守,垂惠布政,百姓賴之。 濬夜夢懸三刀於臥屋梁上,須臾又益一刀,濬警覺,意甚惡之。 主簿李毅再拜賀曰:「三刀為州字,又益一者,明府其臨益州乎? 」及賊張弘殺益州刺史皇甫晏,果遷濬為益州刺史。 濬設方略,悉誅弘等,以勳封關內侯。 懷輯殊俗,待以威信,蠻夷徼外,多來歸降。 徵拜右衛將軍,除大司農。 車騎將軍羊祜雅知濬有奇略,乃密表留濬,於是重拜益州刺史。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
24
武帝謀伐吳,詔濬修舟艦。 濬乃作大船連舫,方百二十步,受二千餘人。 以木為城,起樓櫓,開四出門,其上皆得馳馬來往。 又畫鷁首怪獸於船首,以懼江神。 舟楫之盛,自古未有。 濬造船於蜀,其木柿蔽江而下。 吳建平太守吾彥取流柿以呈孫皓曰:「晉必有攻吳之計,宜增建平兵。 建平不下,終不敢渡。 」皓不從。 尋以謠言拜濬為龍驤將軍、監梁益諸軍事。 語在《羊祜傳》。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
25
時朝議咸諫伐吳,濬乃上疏曰:「臣數參訪吳楚同異,孫皓荒淫凶逆,荊揚賢愚無不嗟怨。 且觀時運,宜速征伐。 若今不伐,天變難預。 令皓卒死,更立賢主,文武各得其所,則強敵也。 臣作船七年,日有朽敗,又臣年已七十,死亡無日。 三者一乖,則難圖也,誠願陛下無失事機。 」帝深納焉。 賈充、荀勖陳諫以為不可,唯張華固勸。 又杜預表請,帝乃發詔,分命諸方節度。 濬於是統兵。 先在巴郡之所全育者,皆堪徭役供軍,其父母戒之曰:「王府君生爾,爾必勉之,無愛死也!」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
26
正月,濬發自成都,率巴東監軍、廣武將軍唐彬攻吳丹楊,克之,擒其丹楊監盛紀。 吳人于江險磧要害之處,並以鐵鎖橫截之,又作鐵錐長丈餘,暗置江中,以逆距船。 先是,羊祜獲吳間諜,具知情狀。 濬乃作大筏數十,亦方百餘步,縛草為人,被甲持杖,令善水者以筏先行,筏遇鐵錐,錐輒著筏去。 又作火炬,長十餘丈,大數十圍,灌以麻油,在船前,遇鎖,然炬燒之,須臾,融液斷絕,於是船無所礙。 二月庚申,克吳西陵,獲其鎮南將軍留憲、征南將軍成據、宜都太守虞忠。 壬戌,克荊門、夷道二城,獲監軍陸晏。 乙丑,克樂鄉,獲水軍督陸景。 平西將軍施洪等來降。 乙亥,詔進濬為平東將軍、假節、都督益梁諸軍事。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
27
濬自發蜀,兵不血刃,攻無堅城,夏口、武昌,無相支抗。 於是順流鼓棹,徑造三山。 皓遣遊擊將軍張象率舟軍萬人禦濬,象軍望旗而降。 皓聞濬軍旌旗器甲,屬天滿江,威勢甚盛,莫不破膽。 用光祿薛瑩、中書令胡沖計,送降文於濬曰:「吳郡孫皓叩頭死罪。 昔漢室失禦,九州幅裂,先人因時略有江南,遂阻山河,與魏乖隔。 大晉龍興,德覆四海,暗劣偷安,未喻天命。 至於今者,猥煩六軍,衡蓋露次,還臨江渚。 舉國震惶,假息漏刻,敢緣天朝,含弘光大。 謹遣私署太常張夔等奉所佩璽綬,委質請命。 」壬寅,濬入於石頭。 皓乃備亡國之禮,素車白馬,肉袒面縛,銜璧牽羊,大夫衰服,士輿櫬,率其偽太子瑾、瑾弟魯王虔等二十一人,造於壘門。 濬躬解其縛,受璧焚櫬,送于京師。 收其圖籍,封其府庫,軍無私焉。 帝遣使者犒濬軍。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
28
初,詔書使濬下建平,受杜預節度,至秣陵,受王渾節度。 預至江陵,謂諸將帥曰:「若濬得下建平,則順流長驅,威名已著,不宜令受制於我。 若不能克,則無緣得施節度。 」濬至西陵,預與之書曰:'足下既摧其西籓,便當徑取秣陵,討累世之逋寇,釋吳人於塗炭。 自江入淮,逾於泗汴,溯河而上,振旅還都,亦曠世一事也。 」濬大悅,表呈預書。 及濬將至秣陵,王渾遣信要令暫過論事,濬舉帆直指,報曰:「風利,不得泊也。 」王渾久破皓中軍,斬張悌等,頓兵不敢進。 而濬乘勝納降,渾恥而且忿,乃表濬違詔不受節度,誣罪狀之。 有司遂按濬檻車征,帝弗許,詔讓濬曰:「伐國事重,宜令有一。 前詔使將軍受安車將軍渾節度,渾思謀深重,案甲以待將軍。 云何徑前,不從渾命,違制昧利,甚失大義。 將軍功勳,簡在朕心,當率由詔書,崇成王法,而於事終恃功肆意,朕將何以令天下? 」濬上書自理曰:
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
29
渾又騰周浚書,雲濬軍得吳寶物。 濬復表曰:
(No translation available) (No translation available)
30
濬至京都,有司奏,濬表既不列前後所被七詔月日,又赦後違詔不受渾節度,大不敬,付廷尉科罪。 詔曰:「濬前受詔徑造秣陵,後乃下受渾節度。 詔書稽留,所下不至,便令與不受詔同責,未為經通。 濬不即表上被渾宣詔,此可責也。 濬有征伐之勞,不足以一眚掩之。 」有司又奏,濬赦後燒賊船百三十五艘,輒敕付廷尉禁推。 詔曰「勿推」。 拜濬輔國大將軍,領步兵校尉。 舊校唯五,置此營自濬始也。 有司又奏,輔國依比,未為達官,不置司馬,不給官騎。 詔依征鎮給五百大車,增兵五百人為輔國營,給親騎百人、官騎十人,置司馬。 封為襄陽縣侯,邑萬戶。 封子彝楊鄉亭侯,邑千五百戶,賜絹萬匹,又賜衣一襲、錢三十萬及食物。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
31
濬自以功大,而為渾父子及豪強所抑,屢為有司所奏,每進見,陳其攻伐之勞,及見枉之狀,或不勝忿憤,徑出不辭。 帝每容恕之。 益州護軍範通,濬之外親也。 謂濬曰:「卿功則美矣,然恨所以居美者,未盡善也。 」濬曰:「何謂也? 」通曰:「卿旋旆之日,角巾私第,口不言平吳之事。 若有問者,輒曰:'聖主之德,群帥之力,老夫何力之有焉! '如斯,顏老之不伐,龔遂之雅對,將何以過之。 藺生所以屈廉頗,王渾能無愧乎! 」濬曰:「吾始懼鄧艾之事,畏禍及,不得無言,亦不能遣諸胸中,是吾偏也。 」時人咸以濬功重報輕,博士秦秀、太子洗馬孟康、前溫令李密等並表訟濬之屈。 帝乃遷濬鎮軍大將軍,加散騎常侍,領後軍將軍。 王渾詣濬,濬嚴設備衛,然後見之,其相猜防如此。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
32
濬平吳之後,以勳高位重,不復素業自居,乃玉食錦服,縱奢侈以自逸。 其有辟引,多是蜀人,示不遺故舊也。 後又轉濬撫軍大將軍、開府儀同三司,加特進,散騎常侍、後軍將軍如故。 卒,時年八十,諡曰武。 葬柏谷山,大營塋域,葬垣周四十五里,面別開一門,松柏茂盛。 子矩嗣。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
33
矩弟暢,散騎郎。 暢子粹,,武帝詔粹尚潁川公主,仕至魏郡太守。
(No translation available) (No translation available)
34
濬有二孫,過江不見齒錄。 安西將軍恆溫鎮江陵,表言之曰:「臣聞崇德賞功,為政之所先; 興滅繼絕,百王之所務。 故德參時雍,則奕世承祀; 功烈一代,則永錫祚胤。 案故撫軍王濬曆職內外,任兼文武,料敵制勝,明勇獨斷,義存社稷之利,不顧專輒之罪。 荷戈長鶩,席捲萬里,僭號之吳,面縛象魏,今皇澤被于九州,玄風洽于區外,襄陽之封,廢而莫續; 恩寵之號,墜於近嗣。 遐邇酸懷,臣竊悼之。 濬今有二孫,年出六十,室如懸磬,糊口江濱,四節蒸嘗,菜羹不給。 昔漢高定業,求樂毅之嗣; 世祖旌賢,建葛亮之胤。 夫效忠異代,立功異國,尚通天下之善,使不泯棄,況濬建元勳于當年,著喜慶於身後,靈基托根于南垂,皇祚中興于江左,舊物克彰,神器重耀,豈不由伊人之功力也哉! 誠宜加恩,少垂矜憫,追錄舊勳,纂錫茅土。 則聖朝之恩,宣暢于上,忠臣之志,不墜於地矣。 」卒不見省。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
35
唐彬
(No translation available)
36
唐彬,字儒宗,魯國鄒人也。 父台,太山太守。 彬有經國大度,而不拘行檢。 少便弓馬,好遊獵,身長八尺,走及奔鹿,強力兼人。 晚乃敦悅經史,尤明《易經》,隨師受業,還家教授,恆數百人。 初為郡門下掾,轉主簿。 刺史王沈集諸參佐,盛論距吳之策,以問九郡吏。 彬與譙郡主張惲俱陳吳有可兼之勢,沈善其對。 又使彬難言吳未可伐者,而辭理皆屈。 還遷功曹,舉孝廉,州辟主簿,累遷別駕。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
37
彬忠肅公亮,盡規匡救,不顯諫以自彰,又奉使詣相府計事,于時僚佐皆當世英彥,見彬莫不欽悅,稱之于文帝,薦為掾屬。 帝以問其參軍孔顥,顥忌其能,良久不答。 陳騫在坐,斂板而稱曰:「彬之為人,勝騫甚遠。 」帝笑曰:「但能如卿,固未易得,何論於勝。 」因辟彬為鎧曹屬。 帝問曰:「卿何以致辟? 」對曰:「修業陋巷,觀古人之遺跡,言滿天下無口過,行滿天下無怨惡。 」帝顧四坐曰:「名不虛行。 」他日,謂孔顥曰:「近見唐彬,卿受蔽賢之責矣。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
38
初,鄧艾之誅也,文帝以艾久在隴右,素得士心,一旦夷滅,恐邊情搔動,使彬密察之。 彬還,白帝曰:「鄧艾忌克詭狹,矜能負才,順從者謂為見事,直言者謂之觸迕。 雖長史司馬,參佐牙門,答對失指,輒見罵辱。 處身無禮,大失人心。 又好施行事役,數勞眾力。 隴右甚患苦之,喜聞其禍,不肯為用。 今諸軍已至,足以鎮壓內外,願無以為慮。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
39
俄除尚書水部郎。 泰始初,賜爵關內侯。 出補鄴令,彬道德齊禮,期月化成。 遷弋陽太守,明設禁防,百姓安之。 以母喪去官。 益州東接吳寇,監軍位缺,朝議用武陵太守楊宗及彬。 武帝以問散騎常侍文立,立曰:「宗、彬俱不可失。 然彬多財欲,而宗好酒,惟陛下裁之。 」帝曰:「財欲可足,酒者難改。 」遂用彬。 尋又詔彬監巴東諸軍事,加廣武將軍。 上征吳之策,甚合帝意。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
40
後與王濬共伐吳,彬屯據沖要,為眾軍前驅。 每設疑兵,應機制勝,陷西陵、樂鄉,多所擒獲。 自巴陵、沔口以東,諸賊所聚,莫不震懼,倒戈肉袒。 彬知賊寇已殄,孫皓將降,未至建鄴二百里,稱疾遲留,以示不競。 果有先到者爭物,後到者爭功,于時有識莫不高彬此舉。 吳平,詔曰:「廣武將軍唐彬受任方隅,東禦吳寇,南監蠻越,撫寧疆埸,有綏禦之績。 又每慷慨,志在立功。 頃者征討,扶疾奉命,首啟戎行,獻俘授馘,勳效顯著。 其以彬為右將軍、都督巴東諸軍事。 」徵拜翊軍校尉,改封上庸縣侯,食邑六千戶,賜絹六千匹。 朝有疑議,每參預焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
41
北虜侵掠北平,以彬為使持節、監幽州諸軍事、領護烏丸校尉、右將軍。 彬既至鎮,訓卒利兵,廣農重稼,震威耀武,宣喻國命,示以恩信。 於是鮮卑二部大莫廆、擿何等並遣侍子入貢。 兼修學校,誨誘無倦,仁惠廣被。 遂開拓舊境,卻地千里。 復秦長城塞,自溫城洎于碣石,綿亙山谷且三千里,分軍屯守,烽堠相望。 由是邊境獲安,無犬吠之警,自漢魏征鎮莫之比焉。 鮮卑諸種畏懼,遂殺大莫廆。 彬欲討之,恐列上俟報,虜必逃散,乃發幽冀車牛。 參軍許祗密奏之。 詔遣御史檻車征彬付廷尉,以事直見釋。 百姓追慕彬功德,生為立碑作頌。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
42
彬初受學于東海閻德,門徒甚多,獨目彬有廊廟才。 及彬官成,而德已卒,乃為之立碑。
(No translation available) (No translation available)
43
元康初,拜使持節、前將軍、領西戎校尉、雍州刺史。 下教曰:「此州名都,士人林藪。 處士皇甫申叔、嚴舒龍、姜茂時、梁子遠等,並志節清妙,履行高潔。 踐境望風,虛心饑渴,思加延致,待以不臣之典。 幅巾相見,論道而已,豈以吏職,屈染高規。 郡國備禮發遣,以副於邑之望。 」於是四人皆到,彬敬而待之。 卒官,時年六十,諡曰襄,賜絹二百匹,錢二十萬。 長子嗣,官至廣陵太守。 少子岐,征虜司馬。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
44
史評
(No translation available)
45
史臣曰:孫氏負江山之阻隔,恃牛鬥之妖氛,奄有水鄉,抗衡上國。 二王屬當戎旅,受律遄征,渾既獻捷橫江,濬亦克清建鄴。 于時討吳之役,將帥雖多,定吳之功,此焉為最。 向使弘范父之不伐,慕陽夏之推功,上稟廟堂,下憑將士。 豈非茂勳茂德,善始善終者歟! 此而不存,彼焉是務。 或矜功負氣,或恃勢驕陵,競構南箕,成茲貝錦。 遂乃喧黷宸扆,斁亂彝倫,既為戒于功臣,亦致譏於清論,豈不惜哉! 王濟遂驕父之褊心,乖爭子之明義,俊材雖多,亦奚以為也。 唐彬畏避交爭,屬疾遲留,退讓之風,賢於渾濬遠矣。 傳云「不拘行檢」,安得長者之行哉!
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
46
贊曰:二王總戎,淮海攸同。 渾既害善,濬亦矜功。 武子豪桀,夙參朝列。 逞欲牛心,紆情馬埒。 儒宗知退,避名全節。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)