1
梁書卷第三十列傳第二十四
(No translation available)
2
裴子野
(No translation available)
3
裴子野字幾原,河東聞喜人,晉太子左率康八世孫。 兄黎,弟楷、綽,並有盛名,所謂「四裴」也。 曾祖松之,宋太中大夫。 祖駰,南中郎外兵參軍。 父昭明,通直散騎常侍。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
4
子野生而偏孤,爲祖母所養,年九歲,祖母亡,泣血哀慟,家人異之。 少好學,善屬文。 起家齊武陵王國左常侍,右軍江夏王參軍,遭父憂去職。 居喪盡禮,每之墓所,哭泣處草爲之枯,有白兔馴擾其側。 天監初,尚書僕射范雲嘉其行,將表奏之,會雲卒,不果。 樂安任昉有盛名,爲後進所慕,遊其門者,昉必相薦達。 子野於昉爲從中表,獨不至,昉亦恨焉。 久之,除右軍安成王參軍,俄遷兼廷尉正。 時三官通署獄牒,子野嘗不在,同僚輒署其名,奏有不允,子野從坐免職。 或勸言諸有司,可得無咎。 子野笑而答曰:「雖慚柳季之道,豈因訟以受服。 」自此免黜久之,終無恨意。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
5
二年,吳平侯蕭景爲南兗州刺史,引爲冠軍錄事,府遷職解。 時中書范縝與子野未遇,聞其行業而善焉。 會遷國子博士,乃上表讓之曰:「伏見前冠軍府錄事參軍河東裴子野,年四十,字幾原,幼稟至人之行,長厲國士之風。 居喪有禮,毀瘠幾滅,免憂之外,蔬水不進。 棲遲下位,身賤名微,而性不憛憛,情無汲汲,是以有識嗟推,州閭嘆服。 且家傳素業,世習儒史,苑囿經籍,遊息文藝。 著《宋略》二十卷,彌綸首尾,勒成一代,屬辭比事,有足觀者。 且章句洽悉,訓故可傳。 脫置之膠庠,以弘獎後進,庶一夔之辯可尋,三豕之疑無謬矣。 伏惟皇家淳耀,多士盈庭,官人邁乎有媯,棫朴越於姬氏,苟片善宜錄,無論厚薄,一介可求,不由等級。 臣歷觀古今人君,欽賢好善,未有聖朝孜孜若是之至也。 敢緣斯義,輕陳愚瞽,乞以臣斯忝,回授子野。 如此,則賢否之宜,各全其所,訊之物議,誰曰不允。 臣與子野雖未嘗銜杯,訪之邑裏,差非虛謬,不勝慺慺微見,冒昧陳聞。 伏願陛下哀憐悾款,鑒其愚實,干犯之諐,乞垂赦宥。 」有司以資歷非次,弗爲通。 尋除尚書比部郎,仁威記室參軍。 出爲諸暨令,在縣不行鞭罰,民有爭者,示之以理,百姓稱悅,合境無訟。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
初,子野曾祖松之,宋元嘉中受詔續修何承天《宋史》,未及成而卒,子野常欲繼成先業。 及齊永明末,沈約所撰《宋書》旣行,子野更刪撰爲《宋略》二十卷。 其敘事評論多善,約見而歎曰:「吾弗逮也。 」蘭陵蕭琛、北地傅昭、汝南周捨咸稱重之。 至是,吏部尚書徐勉言之於高祖,以爲著作郎,掌國史及起居注。 頃之,兼中書通事舍人,尋除通直正員郎,著作、舍人如故。 又敕掌中書詔誥。 是時西北徼外有白題及滑國,遣使由岷山道入貢。 此二國歷代弗賓,莫知所出。 子野曰:「漢潁陰侯斬胡白題將一人。 服虔《注》云:『白題,胡名也。 』又漢定遠侯擊虜,八滑從之,此其後乎。 」時人服其博識。 敕仍使撰《方國使圖》,廣述懷來之盛,自要服至于海表,凡二十國。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
7
子野與沛國劉顯、南陽劉之遴、陳郡殷芸、陳留阮孝緒、吳郡顧協、京兆韋棱,皆博極羣書,深相賞好,顯尤推重之。 時吳平侯蕭勱、范陽張纘,每討論墳籍,咸折中於子野焉。 普通七年,王師北伐,敕子野爲喻魏文,受詔立成,高祖以其事體大,召尚書僕射徐勉、太子詹事周捨、鴻臚卿劉之遴、中書侍郎朱异,集壽光殿以觀之,時並嘆服。 高祖目子野而言曰:「其形雖弱,其文甚壯。 」俄又敕爲書喻魏相元乂,其夜受旨,子野謂可待旦方奏,未之爲也。 及五鼓,敕催令開齋速上,子野徐起操筆,昧爽便就。 旣奏,高祖深嘉焉。 自是凡諸符檄,皆令草創。 子野爲文典而速,不尚麗靡之詞。 其制作多法古,與今文體異,當時或有詆訶者,及其末皆翕然重之。 或問其爲文速者,子野答云:「人皆成於手,我獨成於心,雖有見否之異,其於刊改一也。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
8
俄遷中書侍郎,餘如故。 大通元年,轉鴻臚卿,尋領步兵校尉。 子野在禁省十餘年,靜默自守,未嘗有所請謁,外家及中表貧乏,所得俸悉分給之。 無宅,借官地二畝,起茅屋數間。 妻子恒苦饑寒,唯以教誨爲本,子侄祗畏,若奉嚴君。 末年深信釋氏,持其教戒,終身飯麥食蔬。 中大通二年,卒官,年六十二。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
9
先是子野自剋死期,不過庚戌歲。 是年自省移病,謂同官劉之亨曰:「吾其逝矣。 」遺命儉約,務在節制。 高祖悼惜,爲之流涕。 詔曰:「鴻臚卿、領步兵校尉、知著作郎、兼中書通事舍人裴子野,文史足用,廉白自居,劬勞通事,多歷年所。 奄致喪逝,惻愴空懷。 可贈散騎常侍,賻錢五萬,布五十匹,卽日舉哀。 諡曰貞子。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
10
子野少時,《集注喪服》、《續裴氏家傳》各二卷,抄合後漢事四十餘卷,又敕撰《衆僧傳》二十卷,《百官九品》二卷,《附益諡法》一卷,《方國使圖》一卷,文集二十卷,並行於世。 又欲撰《齊梁春秋》,始草創,未就而卒。 子謇,官至通直郎。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
11
顧協字正禮,吳郡吳人也。 晉司空和七世孫。 協幼孤,隨母養於外氏。 外從祖宋右光祿張永嘗攜內外孫侄游虎丘山,協年數歲,永撫之曰:「兒欲何戲? 」協對曰:「兒正欲枕石漱流。 」永歎息曰:「顧氏興於此子。 」旣長,好學,以精力稱。 外氏諸張多賢達有識鑒,從內弟率尤推重焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
12
起家揚州議曹從事史,兼太學博士。 舉秀才,尚書令沈約覽其策而歎曰:「江左以來,未有此作。 」遷安成王國左常侍,兼廷尉正。 太尉臨川王聞其名,召掌書記,仍侍西豊侯正德讀。 正德爲巴西、梓潼郡,協除所部安都令。 未至縣,遭母憂。 服闋,出補西陽郡丞。 還除北中郎行參軍,復兼廷尉正。 久之,出爲廬陵郡丞,未拜。 會西豊侯正德爲吳郡,除中軍參軍,領郡五官,遷輕車湘東王參軍事,兼記室。 普通六年,正德受詔北討,引爲府錄事參軍,掌書記。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
13
軍還,會有詔舉士,湘東王表薦協曰:「臣聞貢玉之士,歸之潤山; 論珠之人,出於枯岸。 是以芻蕘之言,擇於廊廟者也。 臣府兼記室參軍吳郡顧協,行稱鄉閭,學兼文武,服膺道素,雅量邃遠,安貧守靜,奉公抗直,傍闕知己,志不自營,年方六十,室無妻子。 臣欲言于官人,申其屈滯,協必苦執貞退,立志難奪,可謂東南之遺寶矣。 伏惟陛下未明求衣,思賢如渴,爰發明詔,各舉所知。 臣識非許、郭,雖無知人之鑒,若守固無言,懼貽蔽賢之咎。 昔孔愉表韓績之才,庾亮薦翟湯之德,臣雖未齒二臣,協實無慚兩士。 」卽召拜通直散騎侍郎,兼中書通事舍人。 累遷步兵校尉,守鴻臚卿,員外散騎常侍,卿、舍人並如故。 大同八年,卒,時年七十三。 高祖悼惜之,手詔曰:「員外散騎常侍、鴻臚卿、兼中書通事舍人顧協,廉潔自居,白首不衰,久在省闥,內外稱善。 奄然殞喪,惻怛之懷,不能已已。 傍無近親,彌足哀者。 大殮旣畢,卽送其喪柩還鄉,並營冢槨,並皆資給,悉使周辦。 可贈散騎常侍,令便舉哀。 諡曰溫子。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
14
協少清介有志操。 初爲廷尉正,冬服單薄,寺卿蔡法度謂人曰:「我願解身上襦與顧郎,恐顧郎難衣食者。 」竟不敢以遺之。 及爲舍人,同官者皆潤屋,協在省十六載,器服飲食,不改於常。 有門生始來事協,知其廉潔,不敢厚餉,止送錢二千,協發怒,杖二十,因此事者絕於饋遺。 自丁艱憂,遂終身布衣蔬食。 少時將娉舅息女,未成婚而協母亡,免喪後不復娶。 至六十餘,此女猶未他適,協義而迎之。 晚雖判合,卒無胤嗣。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
15
協博極羣書,於文字及禽獸草木尤稱精詳。 撰《異姓苑》五卷,《瑣語》十卷,並行於世。
(No translation available) (No translation available)
16
徐摛字士秀,東海郯人也。 祖憑道,宋海陵太守。 父超之,天監初仕至員外散騎常侍。 摛幼而好學,及長,遍覽經史。 屬文好爲新變,不拘舊體。 起家太學博士,遷左衛司馬。 會晉安王綱出戍石頭,高祖謂周捨曰:「爲我求一人,文學俱長兼有行者,欲令與晉安遊處。 」捨曰:「臣外弟徐摛,形質陋小,若不勝衣,而堪此選。 」高祖曰:「必有仲宣之才,亦不簡其容貌。 」以摛爲侍讀。 後王出鎮江州,仍補雲麾府記室參軍,又轉平西府中記室。 王移鎮京口,復隨府轉爲安北中錄事參軍,帶郯令,以母憂去職。 王爲丹陽尹,起摛爲秣陵令。 普通四年,王出鎮襄陽,摛固求隨府西上,遷晉安王諮議參軍。 大通初,王總戎北伐,以摛兼寧蠻府長史,參贊戎政,教命軍書,多自摛出。 王入爲皇太子,轉家令,兼掌管記,尋帶領直。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
17
摛文體旣別,春坊盡學之,「宮體」之號,自斯而起。 高祖聞之怒,召摛加讓,及見,應對明敏,辭義可觀,高祖意釋。 因問《五經》大義,次問歷代史及百家雜說,末論釋教。 摛商較縱橫,應答如響,高祖甚加歎異,更被親狎,寵遇日隆。 領軍朱异不說,謂所親曰:「徐叟出入兩宮,漸來逼我,須早爲之所。 」遂承間白高祖曰:「摛年老,又愛泉石,意在一郡,以自怡養。 」高祖謂摛欲之,乃召摛曰:「新安大好山水,任昉等並經爲之,卿爲我臥治此郡。 」中大通三年,遂出爲新安太守。 至郡,爲治清靜,教民禮義,勸課農桑,期月之中,風俗便改。 秩滿,還爲中庶子,加戎昭將軍。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
18
是時臨城公納夫人王氏,卽太宗妃之侄女也。 晉宋已來,初婚三日,婦見舅姑,衆賓皆列觀,引《春秋》義云「丁丑,夫人姜氏至。 戊寅,公使大夫宗婦覿用幣」。 戊寅,丁丑之明日,故禮官據此,皆云宜依舊貫。 太宗以問摛,摛曰:「《儀禮》云『質明贊見婦于舅姑』。 《雜記》又云『婦見舅姑,兄弟姊妹皆立于堂下』。 政言婦是外宗,未審嫻令,所以停坐三朝,觀其七德。 舅延外客,姑率內賓,堂下之儀,以備盛禮。 近代婦於舅姑,本有戚屬,不相瞻看。 夫人乃妃侄女,有異他姻,覿見之儀,謂應可略。 」太宗從其議。 除太子左衛率。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
19
太清三年,侯景攻陷臺城,時太宗居永福省,賊衆奔入,舉兵上殿,侍衛奔散,莫有存者。 摛獨嶷然侍立不動,徐謂景曰:「侯公當以禮見,何得如此。 」凶威遂折。 侯景乃拜,由是常憚摛。 太宗嗣位,進授左衛將軍,固辭不拜。 太宗後被幽閉,摛不獲朝謁,因感氣疾而卒,年七十八。 長子陵,最知名。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
20
鮑泉字潤岳,東海人也。 父機,湘東王諮議參軍。
(No translation available) (No translation available)
21
泉博涉史傳,兼有文筆。 少事元帝,早見擢任。 及元帝承制,累遷至信州刺史。 太清三年,元帝命泉征河東王譽於湘州,泉至長沙,作連城以逼之,譽率衆攻泉,泉據柵堅守,譽不能克。 泉因其弊出擊之,譽大敗,盡俘其衆,遂圍其城,久未能拔。 世祖乃數泉罪,遣平南將軍王僧辯代泉爲都督。 僧辯至,泉愕然,顧左右曰:「得王竟陵助我經略,賊不足平矣。 」僧辯旣入,乃背泉而坐,曰:「鮑郎有罪,令旨使我鎖卿,卿勿以故意見期。 」因出令示泉,鎖之床下。 泉曰:「稽緩王師,甘罪是分,但恐後人更思鮑泉之憒憒耳。 」乃爲啓謝淹遲之罪。 世祖尋復其任,令與僧辯等率舟師東逼邵陵王於郢州。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
22
郢州平,元帝以長子方諸爲刺史,泉爲長史,行府州事。 侯景密遣將宋子仙、任約率精騎襲之。 方諸與泉不恤軍政,唯蒲酒自樂,賊騎至,百姓奔告,方諸與泉方雙陸,不信,曰:「徐文盛大軍在東,賊何由得至? 」旣而傳告者衆,始令闔門。 賊縱火焚之,莫有抗者,賊騎遂入,城乃陷。 執方諸及泉送之景所。 後景攻王僧辯於巴陵,不克,敗還,乃殺泉於江夏,沉其屍于黃鵠磯。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
23
初,泉之爲南討都督也,其友人夢泉得罪于世祖,覺而告之。 後未旬,果見囚執。 頃之,又夢泉著朱衣而行水上,又告泉曰:「君勿憂,尋得免矣。 」因說其夢,泉密記之,俄而復見任,皆如其夢。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
24
泉於《儀禮》尤明,撰《新儀》四十卷,行於世。
(No translation available)
25
陳吏部尚書姚察曰:阮孝緒常言,仲尼論四科,始乎德行,終乎文學。 有行者多尚質樸,有文者少蹈規矩,故衛、石靡餘論可傳,屈、賈無立德之譽。 若夫憲章游、夏,祖述回、騫,體兼文行,於裴幾原見之矣。 [1]
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
26
全文以中華書局、一九七三年五月版《梁書》爲本校。
(No translation available)