1
南齊書卷四十二‧列傳第二十三
(No translation available)
2
王晏蕭諶蕭坦之江祏
(No translation available)
3
王晏字士彥,琅邪臨沂人也。 祖弘之,通直常侍。 父普曜,祕書監。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
4
晏,宋大明末起家臨賀王國常侍,員外郎,巴陵王征北板參軍,安成王撫軍板刑獄,隨府轉車騎。
(No translation available)
5
晉熙王燮爲郢州,晏爲安西主簿。 世祖爲長史,與晏相遇。 府轉鎮西,板晏記室諮議。 沈攸之事難,鎮西職僚皆隨世祖鎮盆城,上時權勢雖重,而衆情猶有疑惑,晏便專心奉事,軍旅書翰皆委焉。 性甚便僻,漸見親侍。 乃留爲上征虜撫軍府板諮議,領記室。 從還都,遷領軍司馬,中軍從事中郎。 常在上府,參議機密。 建元初,轉太子中庶子。 世祖在東宮,專斷朝事,多不聞啓,晏慮及罪,稱疾自疏。 尋領射聲校尉,不拜。 世祖卽位,轉長兼侍中,意任如舊。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
永明元年,領步兵校尉,遷侍中祭酒,校尉如故。 遭母喪,起爲輔國將軍、司徒左長史。 晏父普曜藉晏勢宦,多歷通官。 晏尋遷左衞將軍,加給事中。 未拜,而普曜卒,居喪有稱。 起冠軍將軍、司徒左長史、濟陽太守,未拜,遷衞尉,將軍如故。 四年,轉太子詹事,加散騎常侍。 六年,轉丹陽尹,常侍如故。 晏位任親重,朝夕進見,言論朝事,自豫章王嶷、尚書令王儉皆降意以接之,而晏每以疏漏被上呵責,連稱疾久之。 上以晏須祿養,七年,轉爲江州刺史,晏固辭不願出外,見許,留爲吏部尚書,領太子右衞率。 終以舊恩見寵。 時尚書令王儉雖貴而疏,晏旣領選,權行臺閣,與儉頗不平。 儉卒,禮官議諡,上欲依王導諡爲「文獻」,晏啓上曰:「導乃得此諡,但宋以來,不加素族。 」出謂親人曰:「平頭憲事已行矣。 」八年,改領右衞將軍,陳疾自解。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
7
上欲以高宗代晏領選,手敕問之。 晏啓曰:「鸞清幹有餘,然不諳百氏,恐不可居此職。 」上乃止。 明年,遷侍中,領太子詹事,本州中正,又以疾辭。 十年,改授散騎常侍、金紫光祿大夫,給親信二十人,中正如故。 十一年,遷右僕射,領太孫右衞率。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
8
世祖崩,遺旨以尚書事付晏及徐孝嗣,令久於其職。 鬱林卽位,轉左僕射,中正如故。 隆昌元年,加侍中。 高宗謀廢立,晏便響應推奉。 延興元年,轉尚書令,加後將軍,侍中、中正如故。 封曲江縣侯,邑千戶。 給鼓吹一部,甲仗五十人入殿。 高宗與晏宴於東府,語及時事,晏扺掌曰:「公常言晏怯,今定何如? 」建武元年,進號驃騎大將軍,給班劔二十人,侍中、令、中正如故。 又加兵百人,領太子少傅,進爵爲公,增邑爲二千戶。 以虜動,給兵千人。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
9
晏爲人篤於親舊,爲世祖所稱。 至是自謂佐命惟新,言論常非薄世祖故事,衆始怪之。 高宗雖以事際須晏,而心相疑斥,料簡世祖中詔,得與晏手敕三百餘紙,皆是論國家事,以此愈猜薄之。 初卽位,始安王遙光便勸誅晏,帝曰:「晏於我有勳,且未有罪。 」遙光曰:「晏尚不能爲武帝,安能爲陛下。 」帝默然變色。 時帝常遣心腹左右陳世範等出塗巷採聽異言,由是以晏爲事。 晏輕淺無防慮,望開府,數呼相工自視,云當大貴。 與賔客語,好屏人清間,上聞之,疑晏欲反,遂有誅晏之意。 傖人鮮于文粲與晏子德元往來,密探朝旨,告晏有異志。 世範等又啓上云:「晏謀因四年南郊,與世祖故舊主帥於道中竊發。 」會虎犯郊壇,帝愈懼。 未郊一日,敕停行。 元會畢,乃召晏於華林省誅之。 下詔曰:「晏閭閻凡伍,少無持操,階緣人乏,班齒官途。 世祖在蕃,搜揚擢用,弃略疵瑕,遂升要重。 而輕跳險銳,在貴彌著,猜忌反覆,觸情多端。 故以兩宮所弗容,十手所共指。 旣內愧于心,外懼憲牘,掩迹陳痾,多歷年載。 頻授蕃任,輙辭請不行,事似謙虛,情實詭伏。 隆昌以來,運集艱難,匡贊之功,頗有心力。 迺爵冠通侯,位登元輔,綢繆恩寄,朝莫均焉。 谿壑可盈,無厭將及。 視天畫地,遂懷異圖。 廣求卜相,取信巫覡。 論薦黨附,徧滿臺府。 令大息德元淵藪亡命,同惡相濟,劔客成羣。 弟詡凶愚,遠相脣齒,信驛往來,密通要契。 去歲之初,奉朝請鮮于文粲備告姦謀。 朕以信必由中,義無與貳,推誠委任,覬能悛改。 而長惡易流,構扇彌大,與北中郎司馬蕭毅、臺隊主劉明達等剋期竊發。 以河東王鉉識用微弱,可爲其主,得志之日,當守以虛器。 明達諸辭列,炳然具存。 昔漢后以反脣致討,魏臣以虯鬚爲戮,況無君之心旣彰,陵上之迹斯著,此而可容,誰寘刑辟。 竝可收付廷尉,肅明國典。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
10
晏未敗數日,於北山廟答賽,夜還,晏旣醉,部伍人亦飲酒,羽儀錯亂,前後十餘里中,不復相禁制,識者云「此勢不復久也」。
(No translation available)
11
晏子德元,有意尚。 至車騎長史。 德元初名湛,世祖謂晏曰:「劉湛、江湛,竝不善終,此非佳名也。 」晏乃改之。 至是與弟晉安王友德和俱被誅。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
12
晏弟詡,永明中爲少府卿。 六年,敕位未登黃門郎,不得畜女妓。 詡與射聲校尉陰玄智坐畜妓免官,禁錮十年。 敕特原詡禁錮。 後出爲輔國將軍、始興內史。 廣州刺史劉纘爲奴所殺,詡率郡兵討之。 延興元年,授詡持節廣州刺史。 詡亦篤舊。 晏誅,上又遣南中郎司馬蕭季敞襲詡殺之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
13
蕭諶字彥孚,南蘭陵蘭陵人也。 祖道清,員外郎。 父仙伯,桂陽國參軍。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
14
諶初爲州從事,晉熙國侍郎,左常侍。 諶於太祖爲絕服族子,元徽末,世祖在郢州,欲知京邑消息,太祖遣諶就世祖宣傳謀計,留爲腹心。 昇明中,爲世祖中軍刑獄參軍,東莞太守。 以勳懃封安復縣男,三百戶。 建元初,爲武陵王冠軍、臨川王前軍參軍,除尚書都官郎,建威將軍,臨川王鎮西中兵。 世祖在東宮,諶領宿衞。 太祖殺張景真,世祖令諶口啓乞景真命,太祖不悅,諶懼而退。 世祖卽位,出諶爲大末令,未之縣,除步兵校尉,領射陽令,轉帶南濮陽太守,領御仗主。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
15
永明二年,爲南蘭陵太守,建威將軍如故。 復除步兵校尉,太守如故。 世祖齋內兵仗悉付之,心膂密事,皆使參掌。 除正員郎,轉左中郎將,後軍將軍,太守如故。 世祖卧疾延昌殿,敕諶在左右宿直。 上崩,遺敕諶領殿內事如舊。 鬱林卽位,深委信諶,諶每請急出宿,帝通夕不得寐,諶還乃安。 轉衞軍司馬,兼衞尉,加輔國將軍。 丁母憂,敕還復本任,守衞尉。 高宗輔政,有所匡諫,帝旣在後宮不出,唯遣諶及蕭坦之遙進,乃得聞達。 諶回附高宗,勸行廢立,密召諸王典籤約語之,不許諸王外接人物。 諶親要日久,衆皆憚而從之。 鬱林被廢日,初聞外有變,猶密爲手敕呼諶,其見信如此。 諶性險進無計略,及廢帝日,領兵先入後宮,齋內仗身素隷服諶,莫有動者。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
16
海陵立,轉中領軍,進爵爲公,二千戶。 甲仗五十人。 入直殿內,月十日還府。 建武元年,轉領軍將軍,左將軍,南徐州刺史,給扶,進爵衡陽郡公,食邑三千戶。 高宗初許事克用諶爲揚州,及有此授,諶恚曰:「見炊飯熟,推以與人。 」王晏聞之曰:「誰復爲蕭諶作甌箸者。 」諶恃勳重,干豫朝政,諸有選用,輙命議尚書使爲申論。 上新卽位,遣左右要人於外聽察,具知諶言,深相疑阻。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
17
二年六月,上幸華林園,宴諶及尚書令王晏等數人盡歡。 坐罷,留諶晚出,至華林閤,仗身執還入省,上遣左右莫智明數諶曰:「隆昌之際,非卿無有今日。 今一門二州,兄弟三封,朝廷相報,政可極此。 卿恒懷怨望,乃云炊飯已熟,合甑與人邪? 今賜卿死。 」諶謂智明曰:「天去人亦復不遠,我與至尊殺高、武諸王,是君傳語來去。 我今死,還取卿。 」於省殺之,至秋而智明死,見諶爲祟。 詔曰:「蕭諶擢自凡庸,識用輕險,因藉倖會,早預驅馳。 永明之季,曲頒恩紀。 鬱林昏悖,頗立誠效。 寵靈優渥,期遇兼隆,內總戎柄,外暢蕃威,兄弟榮貴,震灼朝野。 曾不感佩殊荷,少答萬一。 自以勳高伊、霍,事均難賞,才冠當時,恥居物後。 矯制王權,與奪由己。 空懷疑懼,坐構嫌猜。 覘候宮掖,希覬非望。 蔽上罔下之心,誣君不臣之迹,固以彰暴民聽,喧聒遐邇。 遂潛散金帛,招集不逞,交結禁衞,互爲脣齒,密契戚邸,將肆姦逆。 朕以其任寄旣重,爵列河山,每加彌縫,弘以大信,庶能懷音,翻然悛改。 而豺狼其性,凶謀滋甚。 夫無將必戮,陽秋明義,況釁積禍盈,若斯之大。 可收付廷尉,速正刑書。 罪止元惡,餘無所問。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
18
諶好左道,吳興沈文猷相諶云:「相不減高帝。 」諶喜曰:「感卿意,無爲人言也。 」至是文猷伏誅。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
19
諶兄誕,字彥偉,初爲殿中將軍。 永明中爲建康令,與秣陵令司馬迪之同乘行,車前導四卒,左丞沈昭略奏:「凡有鹵簿官,共乘不得兼列騶寺。 請免誕等官。 」詔贖論。 延興元年,自輔國徐州爲持節督司州剌史,將軍如故。 明帝立,封安德侯,五百戶。 進號冠軍。 建武二年春,虜攻司州,誕盡力拒守,虜退。 增封四百戶。 徵左衞將軍。 上欲殺諶,以誕在邊鎮拒虜,故未及行。 虜退六旬,諶誅,遣黃門郎梁王爲司州別駕,使誅誕,束身受戮,家口繫尚方。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
20
諶弟誄,與諶同豫廢立,爲寧朔將軍、東莞太守,轉西中郎司馬。 建武初,封西昌侯,千戶。 轉太子左率。 領軍解司州圍還,同伏誅。 諶伯父仙民,官至太中大夫,卒。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
21
蕭坦之,南蘭陵蘭陵人也。 祖道濟,太中大夫。 父欣祖,有勳於世祖,至武進令。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
22
坦之與蕭諶同族。 初爲殿中將軍,累至世祖中軍板刑獄參軍。 以宗族見驅使。 除竟陵王鎮北征北參軍,東宮直閤,以懃直爲世祖所知。 除給事中,淮陵令,又除蘭陵令,給事中如故。 尚書起部郎,司徒中兵參軍。 世祖崩,坦之隨太孫文武度上臺,除射聲校尉,令如故。 未拜,除正員郎、南魯郡太守。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
23
高宗謀廢少帝,旣與蕭諶及坦之定謀。 帝腹心直閤將軍曹道剛疑外間有異,密有處分,諶未能發。 始興內史蕭季敞、南陽太守蕭穎基竝應還都,諶欲待二蕭至,藉其勢力以舉事。 高宗慮事變,以告坦之,坦之馳謂諶曰:「廢天子古來大事。 比聞曹道剛、朱隆之等轉已猜疑。 衞尉明日若不就事,無所復及。 弟有百歲母,豈能坐聽禍敗,政應作餘計耳! 」諶遑遽,明日遂廢帝,坦之力也。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
24
海陵卽位,除黃門郎、兼衞尉卿、進爵伯,增邑爲六百戶。 建武元年,遷散騎常侍,右衞將軍,進爵侯,增邑爲千五百戶。 明年,虜動,假坦之節,督徐州征討軍事。 虜圍鍾離,春斷淮洲,坦之擊破之。 還加領太子中庶子,未拜,遷領軍將軍。 永泰元年,爲侍中、領軍。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
25
東昏立,爲侍中、領軍將軍。 永元元年,遭母喪,起復職,加右將軍,置府。 江祏兄弟欲立始安王遙光,密謂坦之,坦之曰:「明帝取天下,已非次第,天下人至今不服。 今若復作此事,恐四海瓦解。 我其不敢言。 」持喪還宅。 宅在東府城東,遙光起事,遣人夜掩取坦之,坦之科頭著褌踰牆走,從東冶僦渡南渡,間道還臺,假節督衆軍討遙光,屯湘宮寺。 事平,遷尚書右僕射,丹陽尹,右將軍如故。 進爵公,增邑千戶。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
26
坦之肥黑無鬚,語聲嘶,時人號爲「蕭瘂」。 剛佷專執,羣小畏而憎之。 遙光事平二十餘日,帝遣延明主帥黃文濟領兵圍坦之宅,殺之。 子賞,祕書郎。 亦伏誅。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
27
坦之從兄翼宗,爲海陵郡,將發。 坦之謂文濟曰:「從兄海陵宅故應無他? 」文濟曰:「海陵宅在何處? 」坦之告。 文濟曰:「應得罪。 」仍遣收之。 檢家赤貧,唯有質錢帖子數百,還以啓帝,原死,繫尚方。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
28
和帝中興元年,追贈坦之中軍將軍、開府儀同三司。
(No translation available)
29
江祏字弘業,濟陽考城人也。 祖遵,寧朔參軍。 父德隣,司徒右長史。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
30
祏姑爲景皇后,少爲高宗所親,恩如兄弟。 宋末,解褐晉熙國常侍,太祖徐州西曹,員外郎,高宗冠軍參軍,帶灄陽令,竟陵王征北參軍,尚書水部郎。 高宗爲吳興,以祏爲郡丞,加宣威將軍,廬陵王中軍功曹記室,安陸王左軍諮議,領錄事,帶京兆太守。 除通直郎,補南徐州別駕。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
31
建武二年,遷右衞將軍,掌甲仗廉察。 四年,轉太子詹事。 祏以外戚親要,勢冠當時,遠致餉遺,或取諸王第名書好物。 然家行甚睦,待子姪有恩意。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
32
上寢疾,永泰元年,轉祏爲侍中、中書令,出入殿省。 上崩,遺詔轉右僕射,祏弟衞尉祀爲侍中,敬皇后弟劉暄爲衞尉。 東昏卽位,參掌選事。 高宗雖顧命羣公,而意寄多在祏兄弟。 至是更直殿內,動止關諮。 永元元年,領太子詹事。 劉暄遷散騎常侍,右衞將軍。 祏兄弟與暄及始安王遙光、尚書令徐孝嗣、領軍蕭坦之六人,更日帖敕,時呼爲「六貴」。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
33
帝稍欲行意,孝嗣不能奪,坦之雖時有異同,而祏堅意執制,帝深忿之。 帝失德旣彰,祏議欲立江夏王寶玄。 劉暄初爲寶玄郢州行事,執事過刻。 有人獻馬,寶玄欲看之,暄曰:「馬何用看。 」妃索煮肫,帳下諮暄,暄曰:「旦已煮鵝,不煩復此。 」寶玄恚曰:「舅殊無渭陽之情。 」暄聞之亦不悅。 至是不同祏議,欲立建安王寶夤,密謀於遙光。 遙光自以年長,屬當鼎命,微旨動祏。 祏弟祀以少主難保,勸祏立遙光。 暄以遙光若立,己失元舅之望,不肯同。 故祏遲疑久不決。 遙光大怒,遣左右黃曇慶於清溪橋道中刺殺暄,曇慶見暄部伍人多,不敢發。 事覺,暄告祏謀,帝處分收祏兄弟。 祀時直在內殿,疑有異,遣信報祏曰:「劉暄似有異謀,今作何計? 」祏曰:「政當靜以鎮之耳。 」俄而召祏入見,停中書省。 初,直齋袁文曠以王敬則勳當封,祏執不與。 帝使文曠取祏,以刀環築其心曰:「復能奪我封否? 」祏、祀同日見殺。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
34
祀字景昌,初爲南郡王國常侍,歷高祖驃騎東閤祭酒,祕書丞,晉安王鎮北長史,南東海太守,行府州事。 治下有宣尼廟,久廢不脩,祀更開掃構立。 祀弟禧,居喪早卒。 有子廞,字偉卿,年十二,聞收至,謂家人曰:「伯旣如此,無心獨存。 」赴井死。 後帝於後堂騎馬致適,顧謂左右曰:「江祏若在,我當復能騎此不?」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
35
暄字士穆,出身南陽國常侍。 遙光起事,以討暄爲名。 事平,暄遷領軍將軍,封平都縣侯,千戶。 其年,又見殺。 和帝中興元年,贈祏衞將軍,暄散騎常侍、撫軍將軍,竝開府儀同三司,祀散騎常侍、太常卿。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
36
史臣曰:士死知己,蓋有生所共情,雖愚智之品有二,而逢迎之運唯一。 夫懷可知之才,受知人之眄,無慚外物,此固天理,其猶藏在中心,銜恩念報。 況乎義早蕃僚,道同遇合,踰越勝己,顧邁先流,弃子如遺,曾微舊德,使狗之喻,人致前譏,慚包疚心,我無其事。 嗚呼! 陸機所以賦豪士也。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
37
贊曰:王蕭提契,世祖基之。 樂羊食子,里克無辭。 江、劉后戚,明嗣是維。 廢興異論,終用乖疑。 [1]
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
38
全文以中華書局、一九七二年一月版《南齊書》爲本校。
(No translation available)