1
資治通鑑第139卷。 【齊紀五】閼逢閹茂,一年。 。 高宗明皇帝上建武元年(甲戌,公元四九四年)。 春,正月,丁未,改元隆昌; 大赦。 。 雍州刺史晉安王子懋,以主幼時艱,密為自全之計,令作部造仗; 征南大將軍陳顯達屯襄陽,子懋欲脅取以為將。 顯達密啟西昌侯鸞,鸞征顯達為車騎大將軍; 徙子懋為江州刺史,仍令留部曲助鎮襄陽,單將白直、俠轂自隨。 顯達過襄陽,子懋謂曰:「朝廷令身單身而返,身是天王,豈可過爾輕率! 今猶欲將二三千人自隨,公意何如? 」顯達曰:「殿下若不留部曲,乃是大違敕旨,其事不輕; 且此間人亦難可收用。 」子懋默然。 顯達因辭出,即發去。 子懋計未立,乃之尋陽。 。 西昌侯鸞將謀廢立,引前鎮西咨議參軍蕭衍與同謀。 荊州刺史隨王子隆,性溫和,有文才; 鸞欲征之,恐其不從。 衍曰:「隨王雖有美名,其實庸劣。 既無智謀之士,爪牙唯仗司馬垣歷生、武陵太守卞白龍耳。 二人唯利是從,若啖以顯職,無有不來; 隨王止須折簡耳。 」鸞從之。 征歷生為太子左衛率,白龍為游擊將軍; 二人並至。 續召子隆為侍中、撫軍將軍。 豫州刺史崔慧景,高、武舊將,鸞疑之,以蕭衍為寧朔將軍,戍壽陽。 慧景懼,白服出迎; 衍撫安之。 。 辛亥,鬱林王祀南郊; 戊午,拜崇安陵。 。 癸亥,魏主南巡; 戊辰,過比干墓,祭以太牢,魏主自為祝文曰:「烏呼介士,胡不我臣! 」。 帝寵幸中書舍人綦毌珍之、朱隆之、直閣將軍曹道剛、周奉叔、宦者徐龍駒等。 珍之所論薦,事無不允; 內外要職,皆先論價,旬月之間,家累千金; 擅取官物及役作,不俟詔旨。 有司至相語云:「寧拒至尊敕,不可違舍人命。 」帝以龍駒為後閣舍人,常居含章蓼,著黃綸帽,被貂裘,南面向案,代帝畫敕; 左右侍直,與帝不異。 。 帝自山陵之後,即與左右微服遊走市裡,好於世宗崇安陵隧中擲塗、賭跳,作諸鄙戲,極意賞賜左右,動至百數十萬。 每見錢,曰:「我昔思汝一枚不得,今日得用汝未? 」世祖聚錢上庫五億萬,齋庫亦出三億萬,金銀布帛不可勝計; 鬱林王即位未期歲,所用垂盡。 入主衣庫,令何後及寵姬以諸寶器相投擊破碎之,用為笑樂。 蒸於世祖幸姬霍氏,更其姓曰徐。 朝事大小,皆決於西昌侯鸞。 鸞數諫爭,帝多不從; 心忌鸞,欲除之。 以尚書右僕射鄱陽王鏘為世祖所厚,私謂鏘曰:「公聞鸞於法身如何? 」鏘素和謹,對曰:「臣鸞於宗戚最長,且受寄先帝; 臣等皆年少,朝廷所損,唯鸞一人,願陛下無以為慮。 」帝退,謂徐龍駒曰:「我欲與公共計取鸞,公既不同,我不能獨辦,且復小聽。 」。 衛尉蕭諶,世祖之族子也,自世祖在郢州,諶已為腹心。 及即位,常典宿衛,機密之事,無不預聞。 征南咨議蕭坦之,諶之族人也,嘗為東宮直閣,為世宗所知。 帝以二人祖父舊人,甚親信之。 諶每請急出宿,帝通夕不寐,諶還乃安。 坦之得出入後宮。 帝褻狎宴游,坦之皆在側。 帝醉後,常裸袒,坦之輒扶持諫諭。 西昌侯鸞欲有所諫,帝在後宮不出,唯遣諶、坦之徑進,乃得聞達。 。 何後亦淫泆,私於帝左右楊鈱,與同寢處如伉儷; 又與帝相愛狎,故帝恣之。 迎後親戚入宮,以耀靈殿處之。 齋閣通夜洞開,外內淆雜,無復分別。 西昌侯鸞遣坦之入奏誅鈱,何後流涕覆面曰:「楊郎好年少,無罪,何可枉殺! 」坦之附耳語帝曰:「外間並雲楊鈱與皇后有情,事彰遐邇,不可不誅。 」帝不得已許之; 俄敕原之,已行刑矣。 鸞又啟誅徐龍駒,帝亦不能違,而心忌鸞益甚。 蕭諶、蕭坦之見帝狂縱日甚,無復悛改,恐禍及己,乃更回意附鸞,勸其廢立,陰為鸞耳目,帝不之覺也。 。 周奉叔恃勇挾勢,陵轢公卿。 常翼單刀二十口自隨,出入禁闥,門衛不敢訶。 每語人曰:「周郎刀不識君! 」鸞忌之,使蕭諶、蕭坦之說帝出奉叔為外援。 己巳,以奉叔為青州刺史,曹道剛為中軍司馬。 奉叔就帝求千戶侯; 許之。 鸞以為不可,封曲江縣男,食三百戶。 奉叔大怒,於眾中攘刀厲色; 鸞說諭之,乃受。 奉叔辭畢,將之鎮,部伍已出。 鸞與蕭諶稱敕,召奉叔於省中,毆殺之,啟云:「奉叔慢朝廷。 」帝不獲已,可其奏。 。 溧陽令錢唐杜文謙,嘗為南郡王侍讀,前此說綦毋珍之曰:「天下事可知,灰燼粉滅,匪朝伊夕; 不早為計,吾徒無類矣。 」珍之曰:「計將安出? 」文謙曰:「先帝舊人,多見擯斥,今召而使之,誰不慷慨! 近聞王洪範與宿衛將萬靈會等共語,皆攘袂捶床; 君其密報周奉叔,使萬靈會等殺蕭諶,則宮內之兵皆我用也。 即勒兵入尚書,斬蕭令,兩都伯力耳。 今舉大事亦死,不舉事亦死; 二死等耳,死社稷可乎! 若遲疑不斷,復少日,錄君稱敕賜死,父母為殉,在眼中矣。 」珍之不能用。 及鸞殺奉叔,並收珍之、文謙,殺之。 。 乙亥,魏主如洛陽西宮。 中書侍郎韓顯宗上書陳四事:其一以為:「竊聞輿駕今夏不巡三齊,當幸中山。 往冬輿駕停鄴,當農隙之時,猶比屋供奉,不勝勞費。 況今蠶麥方急,將何以堪命! 且六軍涉暑,恐生癘疫。 臣願早還北京,以省諸州供張之苦,成洛都營繕之役。 」其二以為:「洛陽宮殿故基,皆魏明帝所造,前世已譏其奢。 今茲營繕,宜加裁損。 又,頃來北都富室,競以第捨相尚; 宜因遷徙,為之制度。 及端廣衢路,通利溝渠。 」其三以為:「陛下之還洛陽,輕將從騎。 王者於闈闥之內施警蹕,況涉履山河而不加三思乎! 」其四以為:「陛下耳聽法音,目玩墳典,口對百辟,心虞萬機,景昃而食,夜分而寢; 加以孝思之至,隨進而深; 文章之業,日成篇卷; 雖睿時所用,未足為煩,然非所以嗇神養性,保無疆之祚也。 伏願陛下垂拱司契而天下治矣。 」帝頗納之。 顯宗,麒麟之子也。 。 顯宗又上言,以為:「州郡貢察,徒有秀、孝之名,而無秀、孝之實; 朝廷但檢其門望,不復彈坐。 如此,則可令別貢門望以敘士人,何假冒秀、孝之名也! 夫門望者,乃其父祖之遺烈,亦何益於皇家! 益於時者,賢才而已。 苟有其才,雖屠、釣、奴、虜,聖王不恥以為臣; 苟非其才,雖三後之胤,墜於皁隸矣。 議者或云『今世等無奇才,不若取士於門』,此亦失矣。 豈可以世無周、邵,遂廢宰相邪! 但當校其寸長銖重者先敘之,則賢才無遺矣。 。 「又,刑罰之要,在於明當,不在於重。 苟不失有罪,雖捶撻之薄,人莫敢犯; 若容可僥倖,雖參夷之嚴,不足懲禁。 今內外之官,欲邀當時之名,爭以深酷為無私,迭相敦厲,遂成風俗。 陛下居九重之內,視人如赤子; 百司分萬務之任,遇下如億讎。 是則堯、舜止一人,而桀、紂以千百; 和氣不至,蓋由於此。 謂宜敕示百僚,以惠元元之命。 。 「又,昔周居洛邑,猶存宗周; 漢遷東都,京兆置尹。 案《春秋》之義,有宗廟曰都,無曰邑。 況代京,宗廟山陵所托,王業所基,其為神鄉福地,實亦遠矣,今便同之郡國,臣竊不安。 謂宜建畿置尹,一如故事,崇本重舊,光示萬葉。 。 「又,古者四民異居,欲其業專志定也。 太祖道武皇帝創基撥亂,日不暇給,然猶分別士庶,不令雜居,工伎屠沽,各有攸處; 但不設科禁,久而混殽。 今聞洛邑居民之制,專以官位相從,不分族類。 夫官位無常,朝榮夕悴,則是衣冠、皁隸不日同處矣。 借使一里之內,或調習歌舞,或講肄詩書,縱群兒隨其所之,則必不棄歌舞而從詩書矣。 然則使工伎之家習士人風禮,百年難成; 士人之子效工伎容態,一朝而就。 是以仲尼稱裡仁之美,孟母勤三徙之訓。 此乃風俗之原,不可不察。 朝廷每選人士,校其一婚一宦以為升降,何其密也! 至於度地居民,則清濁連甍,何其略也! 今因遷徙之初,皆是公地,分別工伎,在於一言,有何可疑,而闕盛美! 。 「又,南人昔有淮北之地,自比中華,僑置郡縣。 自歸附聖化,仍而不改,名實交錯,文書難辨。 宜依地理舊名,一皆釐革,小者併合,大者分置,及中州郡縣,昔以戶少並省,今民口既多,亦可復舊。 。 「又,君人者以天下為家,不可有所私。 倉庫之儲,以供軍國之用,自非有功德者不當加賜。 在朝諸貴,受祿不輕; 比來頒賚,動以千計。 若分以賜鰥寡孤獨之民,所濟實多; 今直以與親近之臣,殆非『周急不继富』之謂也。 」帝覽奏,甚善之。 。 二月,乙丑,魏主如河陰,規方澤。 。 辛卯,帝祀明堂。 。 司徒參軍劉學等聘於魏。 。 丙申,魏徙河南王干為趙郡王,穎川王雍為高陽王。 。 壬寅,魏主北巡; 癸卯,濟河; 三月,壬申,至平城。 使群臣更論遷都利害,各言其志。 燕州刺史穆羆曰:「今四方未定,未宜遷都。 且征伐無馬,將何以克? 」帝曰:「廄牧在代,何患無馬! 今代在恆山之北,九州之外,非帝王之都也。 」尚書於果曰:「臣非以代地為勝伊、洛之美也。 但自先帝以來,久居於此,百姓安之; 一旦南遷,眾情不樂。 」平陽公丕曰:「遷都大事,當迅之卜筮。 」帝曰:「昔周、邵聖賢,乃能卜宅。 今無其人,卜之何益! 且卜以決疑,不疑何卜! 黃帝卜而龜焦,天老曰『吉』,黃帝從之。 然則至人之知未然,審於龜矣。 王者以四海為家,或南或北,何常之有! 朕之遠祖,世居北荒,平文皇帝始都東木根山,昭成皇帝更營盛樂,道武皇帝遷於平城。 朕幸屬勝殘之運,何為獨不得遷乎! 」群臣不敢復言。 羆,壽之孫; 果,烈之弟也。 癸酉,魏主臨朝堂,部分遷留。 。 夏,四月,庚辰,魏罷西郊祭天。 。 辛巳,武陵昭王曄卒。 。 戊子,竟陵文宣王子良以憂卒。 帝常憂子良為變,聞其卒,甚喜。 。 臣光曰:孔子稱「鄙夫不可與事君,未得之,患得之; 既得之,患失之。 苟患失之,無所不至。 」王融乘危徼幸,謀易嗣君。 子良當時賢王,雖素以忠慎自居,不免憂死。 跡其所以然,正由融速求富貴而已。 輕躁之士,烏可近哉! 。 己亥,魏罷五月五日、七月七日饗祖考。 。 魏錄尚書事廣陵王羽奏:「令文:每歲終,州鎮列屬官治狀,及再考,則行黜陟。 去十五年京官盡經考為三等,今已三載。 臣輒准外考,以定京官治行。 」魏主曰:「考績事重,應關朕聽,不可輕發; 且俟至秋。 」。 閏月,丁卯,鎮軍將軍鸞即本號,開府儀同三司。 。 戊辰,以新安王昭文為揚州刺史。 。 五月,申戌朔,日有食之。 。 六月,己巳,魏遣兼員外散騎常侍盧昶、兼員外散騎侍郎王清石為聘。 昶,度世之子也。 清石世仕江南,魏主謂清石曰:「卿勿以南人自嫌。 彼有知識,欲見則見,欲言則言。 凡使人以和為貴,勿迭相矜誇,見於辭色,失將命之體也。 」。 秋,七月,乙亥,魏以宋王劉昶為使持節、都督吳、越、楚諸軍事、大將軍,鎮彭城。 魏主親餞之。 以王肅為昶府長史。 昶至鎮,不能撫接義故,卒無成功。 。 壬午,魏安定靖王休卒。 自卒至殯,魏主三臨其第; 葬之如尉元之禮,送之出郊,慟哭而返。 。 壬戌,魏主北巡。 。 西昌侯鸞既誅徐龍駒、周奉叔,而尼媼外入者,頗傳異語。 中書令何胤,以後之從叔,為帝所親,使直殿省。 帝與胤謀誅鸞,令胤受事; 胤不敢當,依違諫說,帝意復止。 乃謀出鸞於西州,中敕用事,不復關咨於鸞。 。 是時,蕭諶、蕭坦之握兵權,左僕射王晏總尚書事。 諶密召諸王典簽,約語之,不許諸王外接人物。 諶親要日久,眾皆憚而從之。 鸞以其謀告王晏,晏聞之,響應; 又告丹陽尹徐孝嗣,孝嗣亦從之。 驃騎錄事南陽樂豫謂孝嗣曰:「外傳籍籍,似有伊、周之事。 君蒙武帝殊常之恩,荷托附之重,恐不得同人此舉。 人笑褚公,至今齒冷。 」孝嗣心然之,而不能從。 。 帝謂蕭坦之曰:「人言鎮軍與王晏、蕭諶欲共廢我,似非虛傳。 卿所聞雲何? 」坦之曰:「天下寧當有此,誰樂無事廢天子邪! 朝貴不容造此論,當是諸尼姥言耳,豈有信邪! 官若無事除此二人,誰敢自保! 」直閣將軍曹道剛疑外間有異,密有處分,謀未能發。 。 時始興內史蕭季敞、南陽太守蕭穎基皆內遷,諶欲待二人至,藉其勢力以舉事。 鸞慮事變,以告坦之,坦之馳謂諶曰:「廢天子,古來大事。 比聞曹道剛、朱隆之等轉已猜疑,衛尉明日若不就事,無所復及。 弟有百歲母,豈能坐聽禍敗,正應作餘計耳! 」諶惶遽從之。 。 壬辰,鸞使蕭諶先入宮,遇曹道剛及中書舍人朱隆之,皆殺之。 直後徐僧亮盛怒,大言於眾曰:「吾等荷恩,今日應死報! 」又殺之。 鸞引兵自尚書入雲龍門,戎服加朱衣於上,比入門,三失履。 王晏、徐孝嗣、蕭坦之、陳顯達、王廣之、沈文季皆隨其後。 帝在壽昌殿。 聞外有變,猶密為手敕呼蕭諶,又使閉內殿諸房閣。 俄而諶引兵入壽昌閣,帝走趨徐姬房,拔劍自刺,不入,以帛纏頸,輿接出延德殿。 諶初入殿,宿衛將士皆操弓楯欲拒戰。 諶謂之曰:「所取自有人,卿等不須動! 」宿衛素隸服於諶,皆信之,及見帝出,各欲自奮,帝竟無一言。 行至西弄,弒之。 輿屍出殯徐龍駒宅,葬以王禮。 徐姬及諸嬖倖皆伏誅。 鸞既執帝,欲作太后令; 徐孝嗣於袖中出而進之,鸞大悅。 癸巳,以太后令追廢帝為鬱林王,又廢何後為王妃,迎立新安王昭文。 。 吏部尚書謝瀹方與客圍棋,左右聞有變,驚走報瀹。 瀹每下子,輒云「其當有意」,竟局,乃還齋臥,竟不問外事。 大匠卿虞悰竊歎曰:「王、徐遂縛褲廢天子,天下豈有此理邪! 」悰,嘯父之孫也。 朝臣被召入宮。 國子祭酒江學至雲龍門,托藥發,吐車中而去。 西昌侯鸞欲引中散大夫孫謙為腹心,使兼衛尉給甲仗百人。 謙不欲與之同,輒散甲士; 鸞亦不之罪也。 。 丁酉,新安王即皇帝位,時年十五。 以西昌侯鸞為驃騎大將軍、錄尚書事、揚州刺史、宣城郡公。 大赦,改元延興。 。 辛丑,魏主至朔州。 。 八月,甲辰,以司空王敬則為太尉。 鄱陽王鏘為司徒,車騎大將軍陳顯達為司空,尚書左僕射王晏為尚書令。 魏主至陰山。 。 以始安王遙光為南郡太守,不之官。 遙光,鸞之兄子也。 鸞有異志,遙光贊成之,凡大誅賞,無不預謀。 戊申,以中書郎蕭遙欣為兗州刺史。 遙欣,遙光之弟也。 鸞欲樹置親黨,故用之。 。 癸丑,魏主如懷朔鎮; 己未,如武川鎮; 辛酉,如撫宜鎮; 甲子,如柔玄鎮; 乙丑,南還; 辛未,至平城。 。 九月,壬申朔,魏詔曰:「三載考績,三考黜陟; 可黜者不足為遲,可進者大成賒緩。 朕今三載一考,即行黜陟,欲令愚滯無妨於賢者,才能不擁於下位。 各令當曹考其優劣為三等,其上下二等仍分為三。 六品已下,尚書重問; 五品已上,朕將親與公卿論其善惡,上上者遷之,下下者黜之,中者守其本任。 」。 魏主之北巡也。 留任城王澄銓簡舊臣。 自公侯已下,有官者以萬數,澄品其優劣能否為三等,人無怨者。 。 壬午,魏主臨朝堂,黜陟百官,謂諸尚書曰:「尚書,樞機之任,非徒總虛務,行文書而已; 朕之得失,盡在於此。 卿等居官,年垂再期,未嘗獻可替否,進一賢退一不肖,此最罪之大者。 」又謂錄尚書事廣陵王羽曰:「汝為朕弟,居機衡之右,無勤恪之聲,有阿黨之跡。 今黜汝錄尚書、廷尉,但為特進、太子太保。 」又謖尚書令陸睿曰:「叔翻到省之初,甚有善稱; 比來偏頗懈怠,由卿不能相導以義。 雖無大責,宜有小罰,今奪卿祿一期。 」又謂左僕射拓跋贊曰:「叔翻受黜,卿應大辟; 但以咎歸一人,不復重責; 今解卿少師,削祿一期。 」又謂左丞公孫良、右丞乞伏義受曰:「卿亦應大辟; 可以白衣守本官,冠服祿恤盡從削奪。 若三年有成,還復本任; 無成,永歸南畝。 」又謂尚書任城王澄曰:「叔神志驕傲,可解少保。 」又謂長兼尚書於果曰:「卿不勤職事,數辭以疾。 可解長兼,削祿一期。 」其餘守尚書尉羽、盧淵等,並以不職,或解任,或黜官,或奪祿,皆面數其過而行之。 淵,昶之兄也。 。 帝又謂陸睿曰:「北人每言『北俗質魯,何由知書! 』朕聞之,深用憮然! 今知書者甚眾,豈皆聖人! 顧學與不學耳。 朕修百官,興禮樂,其志固欲移風易俗。 朕為天子,何必居中原! 正欲卿等子孫漸染美俗,聞見廣博; 若永居恆北,復值不好文之主,不免面牆耳。 」對曰:「誠如聖言。 金日磾不入仕漢朝,何能七世知名! 」帝甚悅。 。 鬱林王之廢也,鄱陽王鏘初不知謀。 及宣城公鸞權勢益重,中外皆知其蓄不臣之志。 鏘每詣鸞,鸞常屣履至車後迎之; 語及家國,言淚俱發,鏘以此信之。 宮台之內皆屬意於鏘,勸鏘入宮發兵輔政。 制局監謝粲說鏘及隨王子隆曰:「二王但乘油壁車入宮,出天子置朝堂,夾輔號令; 粲等閉城門、上仗,誰敢不同! 東城人正共縛送蕭令耳。 」子隆欲定計。 鏘以上台兵力既悉度東府,且慮事不捷,意甚猶豫。 馬隊主劉巨,世祖時舊人,詣鏘,請間,叩頭勸鏘立事。 鏘命駕將入,復還內,與母陸太妃別,日暮不成行。 典簽知其謀,告之。 癸酉,鸞遣兵二千人圍鏘第,殺鏘,遂殺子隆及謝粲等。 於時太祖諸子,子隆最壯大,有才能,故鸞尤忌之。 。 江州刺史晉安王子懋聞鄱陽、隨王死,欲起兵,謂防閣吳郡陸超之曰:「事成則宗廟獲安,不成猶為義鬼。 」防閣丹陽董僧慧曰:「此州雖小,宋孝武嘗用之。 若舉兵向闕以請鬱林之罪,誰能御之! 」子懋母阮氏在建康,密遣書迎之,阮氏報其同母兄於瑤之為計。 瑤之馳告宣城公鸞; 乙亥,假鸞黃鉞,內外纂嚴,遣中護軍王玄邈討子懋,又遣軍主裴叔業與於瑤之先襲尋陽,聲雲為郢府司馬。 子懋知之,遣三百人守湓城。 叔業溯流直上,至夜,回襲湓城; 城局參軍樂賁開門納入。 子懋聞之,帥府州兵力據城自守。 子懋部曲多雍州人,皆勇躍願奮。 叔業畏之,遣於瑤之說子懋曰:「今還都必無過憂,正當作散官,不失富貴也。 」子懋既不出兵攻叔業,眾情稍沮。 中兵參軍於琳之,瑤之兄也,說子懋重賂叔業,可以免禍。 子懋使琳之往,琳之因說叔業取子懋。 叔業遣軍主徐玄慶將四百人隨琳之入州城,僚佐皆奔散。 琳之從二百人,拔白刃入齋,子懋罵曰:「小人! 何忍行此! 」琳之以袖障面,使人殺之。 王玄邈執董僧慧,將殺之,僧慧曰:「晉安舉義兵,僕實預其謀; 得為主人死,不恨矣! 願至大斂畢,退就鼎鑊。 」玄邈義之,具以白鸞; 免死配東冶。 子懋子昭基,九歲,以方二寸絹為書,參其消息,並遺錢五百,行金得達,僧慧視之曰:「郎君書也! 」悲慟而卒。 於琳之勸陸超之逃亡,超之曰:「人皆有死,此不足懼! 吾若逃亡,非唯孤晉安之眷,亦恐田橫客笑人! 」玄邈等欲囚以還都,超之端坐俟命。 超之門生謂殺超之當得賞,密自後斬之,頭墜而身不僵。 玄邈厚加殯斂。 門生亦助舉棺,棺墜,壓其首,折頸而死。 。 鸞遣平西將軍王廣之襲南兗州刺史安陸王子敬。 廣之至歐陽,遣部將濟陰陳伯之先驅。 伯之因城開獨入,斬子敬。 。 鸞又遣徐玄慶西上害諸王。 臨海王昭秀為荊州刺史,西中郎長史何昌寓行州事。 玄慶至江陵,欲以便宜從事。 昌寓曰:「僕受朝廷意寄,翼輔外籓。 殿下未有愆失,君以一介之使來,何容即以相付邪! 若朝廷必須殿下,當自啟聞,更聽後旨。 」昭秀由是得還建康。 昌寓,尚之之弟子也。 。 鸞以吳興太宗孔琇之行郢州事,欲使之殺晉熙王銶。 琇之辭不許,遂不食而死。 琇之,靖之孫也。 裴叔業自尋陽仍進向湘州,欲殺湘州刺史南平王銳,防閣周伯玉大言於眾曰:「此非天子意。 今斬叔業,舉兵匡社稷,誰敢不從! 」銳典簽叱左右斬之。 乙酉,殺銳; 又殺郢州刺史晉熙王銶、南豫州刺史宜都王鏗。 。 丁亥,廬陵王子卿為司徒,杜陽王鑠為中軍將軍、開府儀同三司。 。 冬,十月,丁酉,解嚴。 。 以宣城公鸞為太傅、領大將軍、揚州牧、都督中外諸軍事,加殊禮,進爵為王。 。 宣城王謀繼大統,多引朝廷名士與參籌策。 侍中謝朏心不願,乃求出為吳興太守。 至郡,致酒數斛遺其弟吏部尚書瀹,為書曰:「可力飲此,勿豫人事! 」。 臣光曰:臣聞「衣人之衣者懷人之憂,食人之食者死人之事。 」二謝兄弟,比肩貴近,安享榮祿,危不預知; 為臣如此,可謂忠乎! 。 宣城王雖專國政,人情猶未服。 王胛上有赤志,驃騎咨議參軍考城江祐勸王出以示人。 王以示晉壽太守王洪範,曰:「人言此是日月相,卿幸勿洩! 」洪範曰:「公日月在軀,如何可隱,當轉言之! 」王母,祏之姑也。 。 戊戈,殺桂陽王鑠、衡陽王鈞、江夏王鋒、建安王子真、巴陵王子倫。 。 鑠與鄱陽王鏘齊名; 鏘好文章,鑠好名理,時人稱為鄱、桂。 鏘死,鑠不自安,至東府見宣城王,還,謂左右曰:「向錄公見接殷勤,流連不能已,而面有慚色,此必欲殺我。 」是夕,遇害。 。 宣城王每殺諸王,常夜遣兵圍其第,斬關逾垣,呼噪而入,家貲皆封籍之。 江夏王鋒,有才行,宣城王嘗與之言「遙光才力可委」。 鋒曰:「遙光之於殿下,猶殿下之於高皇; 衛宗廟,安社稷,實有攸寄。 」宣城王失色。 及殺諸王,鋒遺宣城王書,誚責之; 宣城王深憚之,不敢於第收鋒,使兼祠官於太廟,夜,遣兵廟中收之。 鋒出,登車,兵人欲上車,鋒有力,手擊數人皆仆地,然後死。 。 宣城王遣典簽柯令孫殺建安王子真,子真走入床下,令孫手牽出之; 叩頭乞為奴,不許而死。 。 又遣中書舍人茹法亮殺巴陵王子倫。 子倫性英果,時為南蘭陵太守,鎮琅邪,城有守兵。 宣城王恐不肯就死,以問典簽華伯茂。 伯茂曰:「公若以兵取之,恐不可即辦。 若委伯茂,一夫力耳。 」乃手自執鴆逼之。 子倫正衣冠,出受詔,謂法亮曰:「先朝昔滅劉氏,今日之事,理數固然。 君是身家舊人,今銜此使,當由事不獲已。 此酒非勸酬之爵。 」因仰之而死,時年十六。 法亮及左右皆流涕。 。 初,諸王出鎮,皆置典簽,主帥一方之事,悉以委之。 時入奏事,一歲數返,時主輒與之間語,訪以州事,刺史美惡專系其口。 自刺史以下莫不折節奉之,恆慮弗及。 於是威行州部,大為奸利。 武陵王曄為江州,性烈直,不可干; 典簽趙渥之謂人曰:「今出都易刺史! 」及見世祖,盛毀之; 曄遂免還。 。 南海王子罕戍琅邪,欲暫游東堂,典簽姜秀不許。 子罕還,泣謂母曰:「兒欲移五步亦不得,與囚何異! 」邵陵王子貞嘗求熊白,廚人答典簽不在,不敢與。 。 永明中,巴東王子響殺劉寅等,世祖聞之,謂群臣曰:「子響遂反! 」戴僧靜大言曰:「諸王都自應反,豈唯巴東! 」上問其故,對曰:「天生無罪,而一時被囚,取一挺藕,一杯漿,皆咨簽帥; 簽帥不在,則竟日忍渴。 諸州唯聞有簽帥,不聞有刺史。 何得不反! 」。 竟陵王子良嘗問眾曰:「士大夫何意詣簽帥? 」參軍范雲曰:「詣長史以下皆無益,詣簽帥立有倍本之價。 不詣謂何! 」子良有愧色。 及宣城王誅諸王,皆令典簽殺之,竟無一人能抗拒者。 孔珪聞之,流涕曰:「齊之衡陽、江夏最有意,而復害之; 若不立簽帥,故當不至於此。 」宣城王亦深知典簽之弊,乃詔:「自今諸州有急事,當密以奏聞,勿復遣典簽入都。 」自是典簽之任浸輕矣。 。 蕭子顯論曰:帝王之子,生長富厚,期出閨閫,暮司方岳,防驕翦逸,積代常典。 故輔以上佐,簡自帝心; 勞舊左右,用為主帥,飲食游居,動應聞啟; 處地雖重,行己莫由。 威不在身,恩未下及,一朝艱難總至,望其釋位扶危,何可得矣! 斯宋氏之餘風,至齊室而尤弊也。 。 癸卯,以寧朔將軍蕭遙欣為豫州刺史,黃門郎蕭遙昌為郢州刺史,輔國將軍蕭誕為司州刺史。 遙昌,遙欣之弟; 誕,諶之兄也。 。 甲辰,魏以太尉東陽王丕為太傅、錄尚書事,留守平城。 。 戊申,魏主親告太廟,使高陽王雍、於列奉遷神主於洛陽; 辛亥,發平城。 。 海陵王在位,起居飲食,皆咨宣城王而後行。 嘗思食蒸魚菜,太官令答無錄公命,竟不與。 辛亥,皇太后令曰:「嗣主沖幼,庶政多昧; 且早嬰尪疾,弗克負荷。 太傅宣城王,胤體宣皇,鐘慈太祖,宜入承寶命。 帝可降封海陵王,吾當歸老別館。 」且以宣城王為太祖第三子。 癸亥,高宗即皇帝位,大赦,改元。 以太尉王敬則為大司馬,司空陳顯達為太尉,尚書令王晏加驃騎大將軍,左僕射徐孝嗣加中軍大將軍,中領軍蕭諶為領軍將軍。 。 度支尚書虞悰稱疾不陪位。 帝以悰舊人,欲引參佐命,使王晏繼廢立事示悰。 悰曰:「主上聖明,公卿戮力,寧假朽老以贊惟新乎! 不敢聞命! 」因慟哭。 朝議欲糾之,徐孝嗣曰:「此亦古之遺直。 」乃止。 。 帝與群臣宴會,詔功臣上酒。 王晏等興席,謝瀹獨不起,曰:「陛下受命,應天順人; 王晏妄叨天功以為己力! 」帝大笑,解之。 座罷,晏呼瀹共載還令省,欲相撫悅。 瀹正色曰:「君巢窟在何處! 」晏甚憚之。 。 丁卯,詔:「籓牧守宰,或有薦獻,事非任土,悉加禁斷。 」。 己巳,魏主如信都。 庚午,曰:「比聞緣邊之蠻,多竊掠南土,使父子乖離,室家分絕。 聯方蕩壹區宇,子育萬姓,若苟如此,南人豈知朝德哉! 可詔荊、郢、東荊三州,禁勒蠻民,勿有侵暴。 」。 十一月,癸酉,以始安王遙光為揚州刺史。 。 丁丑,魏主如鄴。 。 庚辰,立皇子寶義為晉安王,寶玄為江夏王,寶源為廬陵王,寶寅為建安王,寶融為隨郡王,寶攸為南平王。 。 甲申,詔曰:「邑宰祿薄,雖任土恆貢,自今悉斷。 」。 乙酉,追尊始安貞王為景皇,妃為懿後。 。 丙戌,以聞喜公遙欣為荊州刺史,豐城公遙昌為豫州刺史。 時上長子晉安王寶義有廢疾,諸子皆弱小,故以遙光居中,遙欣鎮撫上流。 。 戊子,立皇子寶卷為太子。 。 魏主至洛陽,欲澄清流品,以尚書崔亮兼吏部郎。 亮,道固之兄孫也。 。 魏主敕後軍將軍寧文福行牧地。 福表石濟以西,河內以東,距河凡十里。 魏主自代徙雜畜置其地,使福掌之; 畜無耗失,以為司馬監。 。 初,世祖平統萬及秦、涼,以河西水草豐美,用為牧地,畜甚蕃息,馬至二百餘萬匹,橐駝半之,牛羊無數。 及高祖置牧場於河陽,常畜戌馬十萬匹,每歲自河西徙牧并州,稍復南徙,欲其漸習水土,不至死傷,而河西之牧愈更蕃滋。 及正光以後,皆為寇盜所掠,無孑遺矣。 。 永明中,御史中丞沈淵表,百官年七十,皆令致仕,並窮困私門。 庚子,詔依舊銓敘。 上輔政所誅諸王,皆復屬籍,封其子為侯。 。 上詐稱海陵恭王有疾,數遣御師瞻視,因而殞之,葬禮並依漢東海恭王故事。 。 魏郢州刺史韋珍,在州有聲績,魏主賜以駿馬、谷帛。 珍集境內孤貧者,悉散與之,謂之曰:「天子以我能綏撫卿等,故賜以谷帛,吾何敢獨有之! 」。 魏主以上廢海陵王自立,謀大舉入寇。 會邊將言,雍州刺史下邳曹虎遣使請降於魏,十一月,辛丑朔,魏遣行征南將軍薛真度督四將向襄陽,大將軍劉昶、平南將軍王肅向義陽,徐州刺史拓跋衍向鐘離,平南將軍廣平劉藻向南鄭。 真度,安都從祖弟也。 以尚書盧淵為安南將軍,督襄陽前鋒諸軍。 淵辭以不習軍旅,不許。 淵曰:「但恐曹虎為周魴耳。 」。 魏主欲變易舊風,壬寅,詔禁士民胡服。 國人多不悅。 。 通直散騎常侍劉芳,纘之族弟也,與給事黃門侍郎太原郭祚,皆以文學為帝所親禮,多引與講論及密議政事; 大臣貴戚皆以為疏己,怏怏有不平之色。 帝使給事黃門侍郎陸覬私諭之曰:「至尊但欲廣知古事,詢訪前世法式耳,終不親彼而相疏也。 」眾意乃稍解。 覬,□之子也。 。 魏主欲自將入寇。 癸卯,中外戒嚴。 戊申,詔代民遷洛者復租賦三年。 相州刺史高閭上表稱:「洛陽草創,曹虎既不遣質任,必非誠心,無宜輕舉。 」魏主不從。 。 久之,虎使竟不再來,魏主引公卿議行留之計,公卿或以為宜止,或以為宜行。 帝曰:「眾人紛紜,莫知所從。 必欲盡行留之勢,宜有客主,共相起發。 任城、鎮南為留議,朕為行論,諸公坐聽得矣,長者從之。 」眾皆曰:「諾。 」鎮南將軍李沖曰:「臣等正以遷都草創,人思少安; 為內應者未得審諦,不宜輕動。 」帝曰:「彼降款虛實,誠未可知。 若其虛也,朕巡撫淮甸,訪民疾苦,使彼知君德之所在,有北向之心; 若其實也,今不以時應接,則失乘時之機,孤歸義之誠,敗朕大略矣。 」任城王洽曰:「虎無質任,又使不再來,其詐可知也。 今代都新遷之民,皆有戀本之心。 扶老攜幼,始就洛邑,居無一椽之室,食無甔石之儲。 又冬月垂盡,東作將起,乃『百堵皆興』、『俶載南畝』之時,而驅之使擐甲執兵,泣當白刃,殆非歌舞之師也。 且諸軍已進,非無應接。 若降款有實,待既平樊、沔,然後鑾輿順動,亦可晚之有! 今率然輕舉,上下疲勞; 若空行空返,恐挫損天威,更成賊氣,非策之得者也。 」司空穆亮以為宜行,公卿皆同之。 澄謂亮曰:「公輩在外之時,見張旗授甲,皆有憂色,平居論議,不願南征,何得對上即為此語! 面背不同,事涉欺佞,豈大臣之義、國士之體乎! 萬一傾危,皆公輩所為也。 」沖曰:「任城王可謂忠於社稷。 」帝曰:「任城以從朕者為佞,不從朕者豈必皆忠! 夫小忠者,大忠之賊,無乃似諸! 」澄曰:「臣愚闇,雖涉小忠,要是竭誠謀國; 不知大忠者竟何所據! 」帝不從。 。 辛亥,發洛陽,以北海王詳為尚書僕射,統留台事; 李沖兼僕射,同守洛陽。 給事黃門侍郎崔休為左丞,趙郡王幹都督中外諸軍事,始平王勰將軍宗子軍宿衛左右。 休,逞之玄孫也。 戊辰,魏主至懸瓠。 己巳,詔壽陽、鐘離、馬頭之師所獲男女皆放還南。 曹虎果不降。 。 魏主命盧淵攻南陽。 淵以軍中乏糧,請先攻赭陽以取葉倉,魏主許之。 乃與征南大將軍城陽王鸞、安南將軍李佐、荊州刺史韋珍共攻赭陽。 鸞,長壽之子; 佐,寶之子也。 北襄城太守成公期閉城拒守。 薛真度軍於沙堨,南陽太守房伯玉、新野太守劉思忌拒之。 。 先是,魏主遣中書監高閭治古樂; 會閭出為相州刺史,是歲,表薦著作郎韓顯宗、太樂祭酒公孫崇參知鐘律,帝從之。 。 category:資治通鑑
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)