1
陳書卷二十
(No translation available)
2
列傳第十四
(No translation available)
3
到仲舉韓子高華皎
(No translation available)
4
到仲舉字德言,彭城武原人也。 祖坦,齊中書侍郎。 父洽,梁侍中。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
5
仲舉無他藝業,而立身耿正。 釋褐著作佐郎、太子舍人、王府主簿。 出為長城令,政號廉平。 文帝居鄉里,嘗詣仲舉,時天陰雨,仲舉獨坐齋內,聞城外有簫鼓之聲,俄而文帝至,仲舉異之,乃深自結託。 文帝又嘗因飲,夜宿仲舉帳中,忽有神光五采照于室內,由是祇承益恭。 侯景之亂,仲舉依文帝。 及景平,文帝為吳興郡守,以仲舉為郡丞,與潁川庾持俱為文帝賓客。 文帝為宣毅將軍,以仲舉為長史,尋帶山陰令。 文帝嗣位,授侍中,參掌選事。 天嘉元年,守都官尚書,封寶安縣侯,邑五百戶。 三年,除都官尚書。 其年,遷尚書右僕射、丹陽尹,參掌並如故。 尋改封建昌縣侯。 仲舉既無學術,朝章非所長,選舉引用,皆出自袁樞。 性疏簡,不干涉世務,與朝士無所親狎,但聚財酣飲而已。 六年,秩滿,解尹。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
是時,文帝積年寢疾,不親御萬機,尚書中事,皆使仲舉斷決。 天康元年,遷侍中、尚書僕射,參掌如故。 文帝疾甚,入侍醫藥。 及文帝崩,高宗受遺詔為尚書令入輔,仲舉與左丞王暹、中書舍人劉師知、殷不佞等,以朝望有歸,乃遣不佞矯宣旨遣高宗還東府。 事發,師知下北獄賜死,暹、不佞並付治,乃以仲舉為貞毅將軍、金紫光祿大夫。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
7
初,仲舉子郁尚文帝妹信義長公主,官至中書侍郎,出為宣城太守,文帝配以士馬,是年遷為南康內史,以國哀未之任。 仲舉既廢居私宅,與郁皆不自安。 時韓子高在都,人馬素盛,郁每乘小輿蒙婦人衣與子高謀。 子高軍主告言其事,高宗收子高、仲舉及郁並付廷尉。 詔曰:「到仲舉庸劣小才,坐叨顯貴,受任前朝,榮寵隆赫,父參王政,子據大邦,禮盛外姻,勢均戚里。 而肆此驕闇,凌慠百司,遏密之初,擅行國政,排黜懿親,欺蔑台羇。 韓子高蕞爾細微,擢自卑末,入參禁衛,委以腹心,蜂蠆有毒,敢行反噬。 仲舉、子高,共為表裏,陰構姦謀,密為異計。 安成王朕之叔父,親莫重焉,受命導揚,稟承顧託,以朕沖弱,屬當保祐。 家國安危,事歸宰輔,伊、周之重,物無異議,將相舊臣,咸知宗仰。 而率聚凶徒,欲相掩襲,屯據東城,進逼崇禮,規樹仲舉,以執國權,陵斥司徒,意在專政,潛結黨附,方危社稷。 賴祖宗之靈,姦謀顯露。 前上虞令陸昉等具告其事,並有據驗,并剋今月七日,縱其凶謀。 領軍將軍明徹,左衛將軍、衛尉卿寶安及諸公等,又並知其事。 二三舋跡,彰於朝野,反道背德,事駭聞見。 今大憝克殲,罪人斯得,並可收付廷尉,肅正刑書。 罪止仲舉父子及子高三人而已,其餘一從曠蕩,並所不問。 」仲舉及郁並於獄賜死,時年五十一。 郁諸男女,以帝甥獲免。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
8
韓子高,會稽山陰人也。 家本微賤。 侯景之亂,寓在京都。 景平,文帝出守吳興,子高年十六,為總角,容貌美麗,狀似婦人,於淮渚附部伍寄載欲還鄉,文帝見而問之,曰:「能事我乎? 」子高許諾。 子高本名蠻子,文帝改名之。 性恭謹,勤於侍奉,恆執備身刀及傳酒炙。 文帝性急,子高恆會意旨。 及長,稍習騎射,頗有膽決,願為將帥,及平杜龕,配以士卒。 文帝甚寵愛之,未嘗離於左右。 文帝嘗夢見騎馬登山,路危欲墮,子高推捧而升。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
9
文帝之討張彪也,沈泰等先降,文帝據有州城,周文育鎮北郭香 (嚴) 〔巖〕寺。 [1]張彪自剡縣夜還襲城,文帝自北門出,倉卒闇夕,軍人擾亂,文育亦未測文帝所在,唯子高在側,文帝乃遣子高自亂兵中往見文育,反命酬答,於闇中又往慰勞眾軍。 文帝散兵稍集,子高引導入文育營,因共立柵。 明日,與彪戰,彪將申縉復降[2],彪奔松山,浙東平。 文帝乃分麾下多配子高,子高亦輕財禮士,歸之者甚眾。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
10
高宗入輔,子高兵權過重,深不自安,好參訪臺閣,又求出為衡、廣諸鎮。 光大元年八月,前上虞縣令陸昉及子高軍主告其謀反,高宗在尚書省,因召文武在位議立皇太子,子高預焉,平旦入省,執之,送廷尉,其夕與到仲舉同賜死,時年三十。 父延慶及子弟並原宥。 延慶因子高之寵,官至給事中、山陰令。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
11
王琳東下,皎隨侯瑱拒之。 琳平,鎮湓城,知江州事。 時南州守宰多鄉里酋豪,不遵朝憲,文帝令皎以法馭之。 王琳奔散,將卒多附於皎。 三年,除假節、通直散騎常侍、仁武將軍、新州刺史資,監江州。 尋詔督尋陽太原高唐南北新蔡五郡諸軍事、尋陽太守,假節、將軍、州資、監如故。 周迪謀反,遣其兄子伏甲於船中,偽稱賈人,欲於湓城襲皎。 未發,事覺,皎遣人逆擊之,盡獲其船仗。 其年,皎隨都督吳明徹征迪,迪平,以功授散騎常侍、平南將軍、臨川太守,進爵為侯,增封并前五百戶。 未拜,入朝,仍授使持節、都督湘巴等四州諸軍事、湘州刺史,常侍、將軍如故。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
12
皎起自下吏,善營產業,湘川地多所出,所得並入朝廷,糧運竹木,委輸甚眾; 至于油蜜脯菜之屬,莫不營辦。 又征伐川洞,多致銅鼓、生口,並送于京師。 廢帝即位,進號安南將軍,改封重安縣侯,[4]食邑一千五百戶。 文帝以湘州出杉木舟,使皎營造大艦金翅等二百餘艘,并諸水戰之具,欲以入漢及峽。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
13
韓子高誅後,皎內不自安,繕甲聚徒,厚禮所部守宰。 高宗頻命皎送大艦金翅等,推遷不至。 光大元年,密啟求廣州,以觀時主意,高宗偽許之,而詔書未出。 皎亦遣使句引周兵,又崇奉蕭巋為主,士馬甚盛。 詔乃以吳明徹為湘州刺史,實欲以輕兵襲之。 是時慮皎先發,乃前遣明徹率眾三萬,乘金翅直趨郢州,又遣撫軍大將軍淳于量率眾五萬,乘大艦以繼之,又令假節、冠武將軍楊文通別從安 (城) 〔成〕步道出茶陵,[5]又令巴山太守黃法慧別從宜陽出澧陵,往掩襲,出其不意,并與江州刺史章昭達、郢州刺史程靈洗等參謀討賊。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
14
是時蕭巋遣水軍為皎聲援。 周武又遣其弟衛國公宇文直率眾屯魯山,又遣其柱國長胡公拓跋定人馬三萬,攻圍郢州。 蕭巋授皎司空,巴州刺史戴僧朔,衡陽內史任蠻奴,巴陵內史潘智虔,岳陽太守章昭裕, (杜) 〔桂〕陽太守曹宣,[6]湘東太守錢明,並隸於皎。 又長沙太守曹慶等本隸皎下,因為之用。 帝恐上流宰守並為皎扇惑,乃下詔曰:「賊皎輿皂微賤,特逢獎擢,任據藩牧,屬當寵寄,背斯造育,興構姦謀,樹立蕭氏,盟約彰露,鴆毒存心,志危宗社,扇結邊境,驅逼士庶,蟻聚巴、湘,豕突鄢、郢,逆天反地,人神忿嫉。 征南將軍量、安南將軍明徹、郢州刺史靈洗,受律專征,備盡心力,撫勞驍雄,舟師俱進,義烈爭奮,凶惡奔殄,獻捷相望,重氛載廓,言念泣罪,思與惟新。 可曲赦湘、巴二州:凡厥為賊所逼制,預在凶黨,悉皆不問; 其賊主帥節 (相) 〔將〕,[7]並許開恩出首,一同曠蕩。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
15
先是,詔又遣司空徐度與楊文通等自安成步出湘東,以襲皎後。 時皎陣于巴州之白螺,列舟艦與王師相持未決。 及聞徐度趨湘州,乃率兵自巴、郢因便風下戰。 淳于量、吳明徹等募軍中小艦,多賞金銀,令先出當賊大艦,受其拍。 賊艦發拍皆盡,然後官軍以大艦拍之,賊艦皆碎,沒于中流。 賊又以大艦載薪,因風放火,俄而風轉自焚,賊軍大敗。 皎乃與戴僧朔單舸走,過巴陵,不敢登城,徑奔江陵。 拓跋定等無復船渡,步趨巴陵,巴陵城邑為官軍所據,乃向湘州。 至水口,不得濟,食且盡,詣軍請降。 俘獲萬餘人,馬四千餘匹,送于京師。 皎黨曹慶、錢明、潘智虔、魯閑、席慧略等四十餘人並誅,唯任蠻奴、章昭裕、曹宣、劉廣業獲免。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
16
戴僧朔,吳郡錢塘人也。 有膂力,勇健善戰,族兄右將軍僧錫甚愛之。 僧錫年老,征討恆使僧朔領眾。 平王琳有功。 僧錫卒,仍代為南丹陽太守,鎮採石。 從征留異,侯安都於巖下出戰,為賊斫傷,僧朔單刀步援。 以功除壯武將軍、北江州刺史,領南陵太守。 又從征周迪有功,遷巴州刺史,假節、將軍如故。 至是同皎為逆,伏誅於江陵。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
17
曹慶本王琳將,蕭莊偽署左衛將軍、吳州刺史,部領亞於潘純陀。 琳敗,文帝以配皎,官至長沙太守。 錢明,本高祖主帥,後歷湘州諸郡守。 潘智虔,純陀之子,少有志氣,年二十為巴陵內史。 魯閑,吳郡錢塘人。 席慧略,安定人。 閑本張彪主帥,慧略王琳部下,文帝皆配于皎,官至郡守。 並伏誅。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
18
章昭裕,昭達之弟; 劉廣業,廣德之弟; 曹宣,高祖舊臣; 任蠻奴嘗有密啟於朝廷; 由是並獲宥。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
19
史臣曰:韓子高、華皎雖復瓶筲小器,輿臺末品,文帝鑒往古之得人,救當今之急弊,達聰明目之術,安黎和眾之宜,寄以腹心,不論冑閥。 皎早參近昵,[8]嘗預艱虞,知其無隱,賞以悉力,有見信之誠,非可疑之地。 皎據有上游,忠於文帝。 仲舉、子高亦無爽於臣節者矣。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
20
校勘記
(No translation available)
21
周文育鎮北郭香 (嚴) 〔巖〕寺據 〈周文育傳〉 及《南史》本傳與 〈張彪傳〉 改。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
22
彪將申縉復降「申縉」《南史·張彪傳》作「申進」。
(No translation available)
23
梁代為尚書比部令史「比」字原本墨丁,據各本補。
(No translation available)
24
改封重安縣侯「侯」《南史》作「公」。
(No translation available)
25
又令假節冠武將軍楊文通別從安 (城) 〔成〕步道出茶陵據《通鑑》改。 按下文亦作「安成」。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
26
(杜) 〔桂〕陽太守曹宣據《南史》及《通鑑》改。
(No translation available) (No translation available)
27
其賊主帥節 (相) 〔將〕據《南史》改。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
28
皎早參近昵張森楷 〈校勘記〉 云:「『皎』似當作『仲舉』,緣此論不應不及仲舉。 」按張說是。 下云「皎據有上游,忠於文帝」,始論及華皎也。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)