1
《王制》云:“東方曰夷。 ”夷者,柢也,言仁而好生,萬物柢地而出。 故天性柔順,易以道御,至有君子、不死之國焉。 夷有九種,曰畎夷、於夷、方夷、黄夷、白夷、赤夷、玄夷、風夷、陽夷。 故孔子欲居九夷也。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
2
昔堯命羲仲宅嵎夷,曰旸谷,蓋日之所出也。 夏后氏太康失德,夷人始畔。 自少康已後,世服王化,遂賓於王門,獻其樂舞。 桀為暴虐,諸夷内侵,殷湯革命,伐而定之。 至於仲丁,蓝夷作寇。 自是或服或畔,三百餘年。 武乙衰敝,東夷浸盛,遂分遷淮、岱,漸居中土。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
3
及武王滅紂,肅慎來獻石砮、楛矢。 管、蔡畔周,乃招誘夷狄,周公征之,遂定東夷。 康王之時,肅慎復至。 後徐夷僭號,乃率九夷以伐宗周,西至河上。 穆王畏其方熾,乃分東方諸侯,命徐偃王主之。 偃王處潢池東,地方五百里,行仁義,陆地而朝者三十有六國。 穆王後得骥騄之乘,乃使造父御以告楚,令伐徐,一日而至。 於是楚文王大舉兵而滅之。 偃王仁而無权,不忍斗其人,故致於敗。 乃北走彭城武原縣東山下,百姓隨之者以萬數,因名其山為徐山。 厲王無道,淮夷入寇,王命虢仲征之,不克,宣王復命召分伐而平之。 及幽王淫亂,四夷交侵,至齊桓修霸,攘而卻焉。 及楚靈會申,亦來豫盟。 後越遷琅邪,與共征戰,遂陵暴諸夏,侵滅小邦。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
4
秦并六國,其淮、泗夷皆散為民户。 陳涉起兵,天下崩潰,燕人衛滿避地朝鮮,因王其國。 百有餘歲,武帝滅之,於是東夷始通上京。 王莽篡位,貊人寇邊。 建武之初,復來朝貢。 時遼東太守祭肜威讋北方,声行海表,於是濊、貊、倭、韓,萬里朝獻,故章、和已後,使聘流通。 逮永初多難,始入寇鈔; 桓、靈失政,漸滋曼焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
5
自中兴之後,四夷來賓,雖時有乖畔,而使驛不絕,故國俗風土,可得略记。 東夷率皆土著,憙飲酒歌舞,或寇弁衣錦,器用俎豆。 所謂中國失礼,求之四夷者也。 几蠻、夷、戎、狄总名四夷者,猶公、侯、伯、子、男皆號諸侯云。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
2高句麗
(No translation available)
7
夫餘國
(No translation available)
8
夫餘國,在玄菟北千里。 南與高句驪,東與挹婁,西與鮮卑接,北有弱水。 地方二千里,本濊地也。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
9
初,北夷索離國王出行,其待兒於後妊身,王還,欲殺之。 侍兒曰:“前見天上有氣,大如雞子,來降我,因以有身。 ”王囚之,後遂生男。 王令置於豕牢,豕以口氣嘘之,不死。 復徙於馬兰,馬亦如之。 王以為神,乃听母收養,名曰東明。 東明長而善射,王忌其猛,復欲殺之。 東明奔走,南至掩淲水,以弓擊水,魚鳖皆聚浮水上,東明乘之得度,因至夫餘而王之焉。 於東夷之域,最為平敞,土宜五穀。 出名馬、赤玉、貂豽,大珠如酸枣。 以员栅為城,有宫室、仓库、牢獄。 其人粗大强勇而謹厚,不為寇鈔。 以弓矢刀矛為兵。 以六畜名官,有馬加、牛加、狗加,其邑落皆主屬諸加,食飲用俎豆,會同拜爵洗爵,揖讓升降。 以腊月祭天,大會連日,飲食歌舞,名曰“迎鼓”。 是時断刑獄,解囚徒。 有军事亦祭天,殺牛,以蹄占其吉凶。 行人無昼夜,好歌吟,音声不絕。 其俗用刑严急,被誅者皆没其家人為奴婢。 盗一責十二。 男女淫,皆殺之,尤治恶妒婦,既殺,復尸於山上。 兄死妻嫂。 死則有椁無棺。 殺人殉葬,多者以百數。 其王葬用玉匣,漢朝常豫以玉匣付玄菟郡,王死則迎取以葬焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
10
建武中,東夷諸國皆來獻見。 二十五年,夫餘王遣使奉貢,光武厚答报之,於是使命歲通。 至安帝永初五年,夫餘王始將步騎七八千人寇抄樂浪,殺傷吏民,後復归附。 永宁元年,乃遣嗣子尉仇台詣阙貢獻,天子賜尉仇台印綬金彩。 順帝永和元年,其王來朝京师,帝作黄門鼓吹、角抵戏以遣之。 桓帝延熹四年,遣使朝賀貢獻。 永康元年,王夫台將二萬餘人寇玄菟,玄菟太守公孫域擊破之,斬首千餘級。 至靈帝熹平三年,復奉章貢獻。 夫餘本屬玄菟,獻帝時,其王求屬遼東云。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
11
挹婁,古肅慎之國也。 在夫餘東北千餘里,東濱大海,南與北沃沮接,不知其北所極。 土地多山险。 人形似夫餘,而言語各異。 有五谷、麻布,出赤玉、好貂。 無君長,其邑落各有大人。 處於山林之間,土氣極寒,常為穴居,以深為貴,大家至接九梯。 好養豕,食其肉,衣其皮。 冬以豕膏涂身,厚數分,以御風寒。 夏則裸袒,以尺布蔽其前後。 其人臭秽不洁,作廁於中,圜之而居。 自漢兴以後,臣屬夫餘。 種眾雖少,而多勇力,處山险,又善射,发能入人目。 弓長四尺,力如弩。 矢用枯,長一尺八寸,青石為鏃,鏃皆施毒,中人即死。 便乘船,好寇盗,邻國畏患,而卒不能服。 東夷夫餘飲食类皆用俎豆,唯挹婁独無,法俗最無纲纪者也。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
12
高句麗
(No translation available)
13
高句驪,在遼東之東千里,南與朝鮮、濊貊,東與沃沮,北與夫餘接。 地方二千里,多大山深谷,人隨而為居。 少田业,力作不足以自资,故其俗節於飲食,而好修宫室。 東夷相傳以為夫餘别種,故言語法則多同,而跪拜曳一脚,行步皆走。 凡有五族,有消奴部、絕奴部、順奴部、灌奴部、桂婁部。 本消奴部為王,稍微弱,後桂婁部代之。 其置官,有相加、对卢、沛者、古邹大加、主簿、优台、使者、帛衣先人。 武帝滅朝鮮,以高句驪為縣,使屬玄菟,賜鼓吹伎人。 其俗淫,皆洁净自熹,暮夜輒男女群聚為倡樂。 好祠鬼神、社稷、零星,以十月祭天大會,名曰“東盟”。 其國東有大穴,號禭神,亦以十月迎而祭之。 其公會衣服皆錦绣,金银以自飾。 大加、主簿皆著帻,如冠帻而無後; 其小加著折風,形如弁。 無牢獄,有罪,諸加評议便殺之,没入妻子為奴婢。 其昏姻皆就婦家,生子長大,然後將還,便稍营送终之具。 金银財币尽於厚葬,积石為封,亦種松柏。 其人性凶急,有氣力,习戰斗,好寇鈔,沃沮、東濊皆屬焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
14
句驪一名貊,有别種,依小水為居,因名曰小水貊。 出好弓,所謂“貊弓”是也。
(No translation available) (No translation available)
15
王莽初,发句驪兵以伐匈奴,其人不欲行,强迫遣之,皆亡出塞為寇盗。 遼西大尹田谭追擊,戰死。 莽令其將严尤擊之,誘句驪侯驺入塞,斬之,傳首長安。 莽大說,更名高句驪王為下句驪侯,於是貊人寇邊愈甚。 建武八年,高句驪遣使朝貢,光武復其王號。 二十三年冬,句驪蠶支落大加戴升等萬餘口詣樂浪内屬。 二十五年春,句驪寇右北平、渔陽、上谷、太原,而遼東太守祭肜以恩信招之,皆復款塞。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
16
是歲宫死,子遂成立。 姚光上言欲因其丧发兵擊之,议者皆以為可許。 尚书陳忠曰:“宫前桀黠,光不能討,死而擊之,非義也。 宜遣吊问,因責讓前罪,赦不加誅,取其後善。 ”安帝从之。 明年,遂成還漢生口,詣玄菟降。 詔曰:“遂成等桀逆無状,当斬断[D173]醢,以示百姓,幸會赦令,乞罪請降。 鮮卑、濊貊連年寇鈔,驅略小民,動以千數,而裁送數十百人,非向化之心也。 自今已後,不與縣官戰斗而自以亲附送生口者,皆與贖直,缣人四十匹,小口半之。 ”
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
17
遂成死,子伯固立。 其後濊貊率服,東垂少事。 順帝陽嘉元年,置玄菟郡屯田六部。 質、桓之間,復犯遼東西安平,殺帶方令,掠得樂浪太守妻子。 建宁二年,玄菟太守耿臨討之,斬首數百級,伯固降服,乞屬玄菟云。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
18
東沃沮
(No translation available)
19
東沃沮在高句驪蓋馬大山之東,東濱大海,北與挹婁、夫餘,南與濊貊接。 其地東西夹,南北長,可折方千里。 土肥美,背山向海,宜五谷,善田種,有邑落長帥。 人性質直强勇,便持矛步戰。 言語、食飲、居處,衣服,有似句驪。 其葬,作大木椁,長十餘丈,开一頭為户,新死者先假埋之,令皮肉尽,乃取骨置椁中。 家人皆共一椁,刻木如生,隨死者為數焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
20
武帝滅朝鮮,以沃沮地為玄菟郡。 後為夷貊所侵,徙郡於高句驪西北,更以沃沮為縣,屬樂浪東部都尉。 至光武罢都尉官,後皆以封其渠帥,為沃沮侯。 其土迫小,介於大國之間,遂臣屬句驪。 句驪復置其中大人為使者,以相监領,責其租税,貂、布、魚、鹽、海中食物,发美女為婢妾焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
21
又有北沃沮,一名置沟婁,去南沃沮八百餘里。 其俗皆與南同。 界南接挹婁。 挹婁人喜乘船寇抄,北沃沮畏之,每夏輒臧於岩穴,至冬船道不通,乃下居邑落。 其耆者言,嘗於海中得一布衣,其形如中人衣,而两袖長三丈。 又於岸際見一人乘破船,頂中復有面,與語不通,不食而死。 又說海中有女國,無男人。 或傳其國有神井,窺之輒生子云。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
22
無大君長,其官有侯、邑君、三老。 耆舊自謂與句驪同種,言語法俗大抵相类。 其人性愚悫,少嗜欲,不請丐。 男女皆衣曲領。 其俗重山川,山川各有部界,不得妄相干涉。 同姓不昏。 多所忌諱,疾病死亡,輒捐棄舊宅,更造新居。 知種麻,養蠶,作綿布。 晓候星宿,豫知年歲丰約。 常用十月祭天,昼夜飲酒歌舞,名之為“舞天”。 又祠虎以為神。 邑落有相侵犯者,輒相罰,責生口牛馬,名之為“責祸”。 殺人者偿死。 少寇盗。 能步戰,作矛長三丈,或數人共持之。 樂浪檀弓出其地。 又多文豹,有果下馬,海出班魚,使來皆獻之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
23
韓有三種:一曰馬韓、二曰辰韓、三曰弁辰。 馬韓在西,有五十四國,其北與樂浪,南與倭接,辰韓在東,十有二國,其北與濊貊接。 弁辰在辰韓之南,亦十有二國,其南亦與倭接。 凡七十八國,伯济是其一國焉。 大者萬餘户,小者數千家,各在山海間,地合方四千餘里,東西以海為限,皆古之辰國也。 馬韓最大,共立其種為辰王,都目支國,尽王三韓之地。 其諸國王先皆是馬韓種人焉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
24
馬韓人知田蠶,作綿布。 出大栗如梨。 有長尾雞,尾長五尺。 邑落雜居,亦無城郭。 作土室,形如冢,开户在上。 不知跪拜。 無長幼男女之别。 不貴金寶錦罽,不知騎乘牛馬,唯重璎珠,以缀衣為飾,及縣頸垂耳。 大率皆魁頭露紒,布袍草履。 其人壮勇,少年有筑室作力者,輒以绳贯脊皮,缒以大木,欢呼為健。 常以五月田竟祭鬼神,昼夜酒會,群聚歌舞,舞輒數十人相隨,蹋地為節。 十月农功毕,亦復如之。 諸國邑各以一人主祭天神,號為“天君”。 又立苏涂,建大木以縣铃鼓,事鬼神。 其南界近倭,亦有文身者。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
25
辰韓,耆老自言秦之亡人,避苦役,适韓國,馬韓割東界地與之。 其名國為邦,弓為弧,賊為寇,行酒為行觞,相呼為徒,有似秦語,故或名之為秦韓。 有城栅屋室。 諸小别邑,各有渠帥,大者名臣智,次有儉側,次有樊秖,次有殺奚,次有邑借。 土地肥美,宜五谷。 知蠶桑,作缣布。 乘驾牛馬。 嫁娶以礼。 行者讓路。 國出鐵,濊、倭、馬韓并从市之。 凡諸貿易,皆以鐵為貨。 俗喜歌舞、飲酒、鼓瑟。 兒生欲令其頭扁,皆押之以石。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
26
弁辰與辰韓雜居,城郭衣服皆同,語言風俗有異。 其人形皆長大,美发,衣服洁清。 而刑法严峻。 其國近倭,故颇有文身者。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
27
初,朝鮮王准為衛滿所破,乃將其餘眾數千人走入海,攻馬韓,破之,自立為韓王。 准後滅絕,馬韓人復自立為辰王。 建武二十年,韓人廉斯人苏馬諟等,詣樂浪貢獻。 光武封苏馬諟為漢廉斯邑君,使屬樂浪郡,四時朝謁。 靈帝末,韓、濊并盛,郡縣不能制,百姓苦亂,多流亡入韓者。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
28
馬韓之西,海島上有州胡國。 其人短小,髡頭,衣韦衣,有上無下。 好養牛豕。 乘船往來,貨市韓中。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
29
倭在韓東南大海中,依山島為居,凡百餘國。 自武帝滅朝鮮,使驛通於漢者三十許國,國皆稱王,世世傳統。 其大倭王居邪馬台國。 樂浪郡徼,去其國萬二千里,去其西北界拘邪韓國七千餘里。 其地大較在會稽東冶之東,與硃崖、儋耳相近,故其法俗多同。 土宜禾稻、麻紵、蠶桑,知織绩為缣布。 出白珠、青玉。 其山有丹土。 氣温暖,冬夏生菜茹。 無牛、馬、虎、豹、羊、鵲。 其兵有矛、楯、木弓、竹矢,或以骨為鏃。 男子皆黥面文身,以其文左右大小别尊卑之差。 其男衣皆横幅,结束相連。 女人被发屈紒,衣如单被,贯頭而着之; 并以丹硃坌身,如中國之用粉也。 有城栅屋室。 父母兄弟異處,唯會同男女無别。 飲食以手,而用籩豆。 俗皆徒跣,以蹲踞為恭敬。 人性嗜酒。 多壽考,至百餘歲者甚眾。 國多女子,大人皆有四五妻,其餘或两或三。 女人不淫不妒。 又俗不盗窃,少爭訟。 犯法者没其妻子,重者滅其門族。 其死停丧十餘日,家人哭泣,不進酒食,而等类就歌舞為樂。 灼骨以卜,用决吉凶。 行來度海,令一人不栉沐,不食肉,不近婦人,名曰“持衰”。 若在涂吉利,則雇以財物; 如病疾遭害,以為持衰不謹,便共殺之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
30
建武中元二年,倭奴國奉貢朝賀,使人自稱大夫,倭國之極南界也。 光武賜以印綬。 安帝永初元年,倭國王帥升等獻生口百六十人,願請見。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
31
桓、靈間,倭國大亂,更相攻伐,历年無主。 有一女子各曰卑弥呼,年長不嫁,事鬼神道,能以妖惑眾,於是共立為王。 侍婢千人,少有見者,唯有男子一人給飲食,傳辞語。 居處宫室、楼观城栅,皆持兵守衛。 法俗严峻。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
32
自女王國東度海千餘里,至拘奴國,雖皆倭種,而不屬女王。 自女王國南四千餘里,至硃儒國,人長三四尺。 自硃儒東南行船一年,至裸國、黑齿國,使驛所傳,極於此矣。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
33
會稽海外有東鳀人,分為二十餘國。 又有夷洲及澶洲。 傳言秦始皇遣方士徐福將童男女數千人入海,求蓬莱神仙不得,徐福畏誅不敢還,遂止此洲,世世相承,有數萬家。 人民時至會稽市。 會稽東治縣人有入海行遭風,流移至澶洲者。 所在絕遠,不可往來。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
34
論曰:“昔箕子違衰殷之運,避地朝鮮。 始其國俗未有聞也,及施八条之約,使人知禁,遂乃邑無淫盗,門不夜扃,回頑薄之俗,就宽略之法,行數百千年,故東夷通以柔謹為風,異乎三方者也。 苟政之所暢,則道義存焉。 仲尼懷愤,以為九夷可居。 或疑其陋。 子曰:“君子居之,何陋之有! ”亦徒有以焉尔。 其後遂通接商賈,漸交上國。 而燕人衛滿扰雜其風,於是从而澆異焉。 《老子》曰:“法令滋章,盗賊多有。 ”若箕子之省簡文条而用信義,其得聖賢作法之原矣!
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
35
贊曰:宅是嵎夷,曰乃旸谷。 巢山潜海,厥區九族。 嬴末紛亂,燕人違難。 雜華澆本,遂通有漢。 眇眇偏譯,或从或畔。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)