1
夾谷清臣
(No translation available)
2
夾谷清臣,本名阿不沙,胡里改路桓篤人也。 姿狀雄偉,善騎謝。 皇統八年,襲祖駁達猛安。 大定元年,聞世宗即位,率本部軍六千赴中都會之,以功遷昭武大將軍。 從右副元帥紇石烈志甯為管押萬戶,接應左都監完顏思敬,逐窩斡餘黨,敗之柔遠,至抹拔里達悉獲之。 賊平,遷鎮國上將軍,知潁順軍事。 會宋兵二萬襲陷汝州,殺刺史烏古孫麻發及漢軍二千。 河南統軍宗尹遣萬戶孛術魯定方與清臣等領騎兵四千往擊之。 宋人棄城遁,遂複汝州。 三年五月,從志寧複取宿州,宋將李世輔大敗遁去,志寧複遣清臣等以兵追襲,又敗之。 捷聞,授宿州防禦使。 移博州,改西北路招討都監,遷烏古十壘部族節度使。 十二年,授右副都點檢,遷左副都點檢,出為陝西路統軍使,兼知京兆府事。 朝辭,賜以金帶廄馬,仍諭之曰:「卿典禁兵,日侍左右,勤勞久矣,故以是授卿,宜益思勉。 」二十六年,改西京留守。 閱三歲,遷樞密副使。 明昌元年,初議出師,以本職充東北路兵馬都統制使,既而詔止之。 俄以其女為昭儀,眷倚益重。 二年,拜尚書左丞。 頃之,進平章政事,封芮國公,賜同本朝人。 四年,遷右丞相,監修國史。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
3
時議簽軍戍邊,上問:「漢人與夏人孰勇? 」清臣曰:「漢人勇。 」上曰:「昔元昊擾邊,宋終不能制,何也? 」清臣曰:「宋馭軍法不可得知,今西南路人殊勝彼也。 」未幾,遷崇進,改封戴。 一日,上謂宰臣曰:「人有以《八陣圖》來上者,其圖果何如? 朕嘗觀宋白所集《武經》,然其載攻守之法亦多難行。 」清臣曰:「兵書皆定法,難以應變。 本朝行兵之術,惟用正奇二軍,臨敵制變,以正為奇,以奇為正,故無往不克。 」上曰:「自古用兵亦不出奇正二法耳。 且學古兵法如學弈棋,未能自得於心,而欲用舊陣勢以接敵,亦以疏矣。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
4
尋上表丐閑,不許。 固請,乃賜告省親,諭之曰:「聞卿母老,欲令歸省,故特給假五十日,馳驛以往,至彼可為一月留也。 」五年二月,上禦凝和殿,清臣省覲還,謁上。 上問:「卿母健否? 其壽幾何? 相別幾年矣? 」清臣對曰:「臣母年八十三矣,別十年,幸頗強健。 」上曰:「何不來此? 」曰:「急於家務,故不欲離耳。 」上曰:「老人多如是,所謂'血氣既衰,戒之在得'也。 」複謂清臣:「胡里改路風俗何如? 」對曰:「視舊則稍知禮貌,而勇勁不及矣。 」因言西南、西北等路軍人,其閑習弓矢,亦非複曩時。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
5
六年,遷儀同三司,進拜左丞相,改封密。 受命出師,行尚書省事於臨潢府。 清臣遣人偵知虛實,以輕騎八千,令宣徽使移剌敏為都統,左衛將軍充、招討使完顏安國為左右翼,分領前隊,自選精兵一萬以當後隊。 進至合勒河,前隊敏等於栲栳濼攻營十四,下之,回迎大軍,屬部斜出掩其所獲羊馬資物以歸。 清臣遣人責其賧罰,北阻珝由此叛去,大侵掠。 上遣責清臣,命右丞相襄代之。 承安五年,降授橫海軍節度使兼滄州管內觀察使。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
初,上諭宰臣曰:「清臣舊有勞效,罪狀未甚明,若降授,應須告致仕耳。 」初擬知廣寧府,上曰:「姑與滄州。 」既而又曰:「與則與之,第恐有人言也。 」尋複致仕。 泰和二年薨,年七十。 子麼查剌襲猛安。 初議征討,清臣主其事,既而領軍出征,雖屢獲捷,而貪小利,遂致北邊不寧者數歲,天下尤之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
7
內族襄
(No translation available)
8
丞相襄,本名唵,昭祖五世孫也。 祖什古乃從太祖平遼,以功授上京世襲猛安,曆東京留守。 父阿魯帶,皇統初北伐有功,拜參知政事。 襄幼有志節,善騎射,多勇略,年十八襲世爵。 大定初,契丹叛,從左副元帥謀衍以本部兵討賊,戰於肇州之長濼。 襄先登鏖擊,足中流矢,裹創以戰,氣愈厲,七戰皆勝。 謀衍握其手曰:「今日之捷,皆公力也。 」賊走渡霿𩃭河,追及之。 所駐地多草,賊乘風縱火,襄亦縱火,立空地以俟。 戰十餘合,賊益困。 襄謂謀衍曰:「今不乘此平殄,後將有悔。 」謀衍然之。 襄率眾搏戰。 大敗之,俘獲萬計。 會朝廷遣平章政事僕散忠義代謀衍將,襄複從忠義追賊至嫋嶺西之陷泉,及之,率右翼身先奮擊,賊大潰,人馬相蹂而死,陷泉幾平。 賊酉窩斡僅與數十騎遁去,卒就擒,論功為第一。 有司擬淄州刺史,詔特授亳州防禦使,時年二十三。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
9
宋人犯南鄙,襄為潁、壽都統,率甲士二千人渡潁水,敗敵兵五千,複潁州,生擒宋帥楊思。 次濠州,宋將郭太尉退保橫澗山,襄攻之,伏弩射中其膝,督攻愈急,拔之,獲郭太尉。 既而趨滁州,襄為先鋒,將至清流關,得宋偵者,知敵欲三道夜出,掩我不備。 左副元帥紇石烈志甯問計。 襄曰:「今兵少地隘,儻不得關,敵至,我無所據,必先取之。 」曰:「我與若孰往? 」襄曰:「元帥國家大臣,詎宜輕動? 襄當為公往取。 」志寧韙之。 襄率騎二千,分二道,一由沖路,自以千兵間道潛登。 既近,敵始覺。 襄攻克之,據其關,志寧履行戰地,顧謂曰:「克敵於不可勝之地,真天下英傑也。 」及宋乞盟,班師,召為拱衛直都指揮使,改殿前右衛將軍,轉左衛,出為東北路招討都監,遷速頻路節度使,移曷懶路兵馬都總管。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
10
左丞相志甯疾甚,世宗臨問之,志寧薦襄「智勇兼濟,有經世才,他人莫及,異時任用,殆勝於臣」。 即召授殿前左副都點檢。 為宋生日使,宋方祈免親接國書,襄至,宋人屢來議,皆折之,迄成禮而還。 授陝西路統軍使,賜之尚服、廄馬、鞍勒、佩刀。 改河南統軍使。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
11
入為吏部尚書,轉都點檢,賜錢千萬。 世宗謂宰執曰:「襄為人甚蘊藉,非直日,亦入宮規畫諸事,事有所付乃退,其公勤如此。 若襄之才豈多得哉! 」擢御史大夫。 逾月,拜尚書右丞,諭之曰:「卿在河南經制邊事,甚有統紀,及在吏部,至為點檢,尤奉公守法,朕甚嘉之。 近長憲台,亦以剛直聞,是用委以機政,其益勉之! 」未幾,進拜左丞。 襄在外任,治有異效,至是朝廷以褒賞廉吏詔天下,列其名以示獎勵。 二十三年,進拜平章政事,封蕭國公。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
12
世宗以金源郡王世嫡皇孫,將加王爵,詔擇國號。 襄曰:「為天下大計,必先正其本,原者本也,請封原。 」從之。 故事,諸部族節度使及其僚屬多用颭人,而頗有私縱不法者,議改用諸色人。 襄曰:「北邊雖無事,恆須經略之,若杜此門,其後有勞績,何以處之? 請如舊。 」他日,議及古有監軍之事。 襄曰:「漢、唐初無監軍,將得專任,故戰必勝,攻必克。 及叔世始以內臣監其軍,動為所制,故多敗而少功。 若將得其人,監軍誠不必置。 」並嘉納之。 詔受北部進貢。 使還,世宗問邊事,具圖以進,因上羈縻屬部、鎮服大石之策,詔悉行之。 進拜右丞相,徙封戴。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
13
世宗不豫,與太尉徒單克甯、平章政事張汝霖宿內殿,同受顧命。 章宗初即政,議罷僧道奴婢。 太尉克甯奏曰:「此蓋成俗日久,若遽更之,於人情不安。 陛下如惡其數多,宜嚴立格法,以防濫度,則自少矣。 」襄曰:「出家之人安用僕隸? 乞不問從初如何所得,悉放為良。 若寺觀物力元系奴婢之數推定者,併合除免。 」詔從襄言。 由是二稅戶多為良者。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
14
未幾,遣西北路招討使完顏安國等趨多泉子。 密詔進討,乃命支軍出東道,襄由西道。 而東軍至龍駒河為阻珝所圍,三日不得出,求援甚急,或請俟諸軍集乃發。 襄曰:「我軍被圍數日,馳救之猶恐不及,豈可後時? 」即鳴鼓夜發。 或請先遣人報圍中,使知援至。 襄曰:「所遣者儻為敵得,使知我兵寡而糧在後,則吾事敗矣。 」乃益疾馳。 遲明,距敵近,眾請少憩。 襄曰:「吾所以乘夜疾馳者,欲掩其不備爾。 緩則不及。 」向晨壓敵,突擊之,圍中將士亦鼓噪出,大戰,獲輿帳牛羊。 眾皆奔斡里劄河。 遣安國追躡之。 眾散走,會大雨,凍死者十八九,降其部長,遂勒勳九峰石壁。 捷聞,上遣使厚賜以勞之,別詔許便宜賞賚士卒。 九月,赴闕,拜左丞相,監修國史,封常山郡王。 宴慶和殿,上親舉酒飲,解所服玉具佩刀以賜,俾即服之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
15
十月,阻珝複叛,襄出屯北京,會群牧契丹德壽、陀鎖等據信州叛,偽建元曰身聖,眾號數十萬,遠近震駭。 襄閒暇如平日,人心乃安。 初,襄之出鎮也,至石門鎮,密謂僚屬曰:「北部犯塞奚足慮。 第恐奸人乘隙而動。 北京近地軍少,當預為之備。 」即遣官發上京等軍六千,至是果得其用。 臨潢總管烏古論道遠、咸平總管蒲察守純分道進討,擒德壽等送京師。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
16
契丹之亂,廷臣議罷郊祀,又欲改用正月上辛,上遣使問之,對曰:」郊為重禮,且先期詔天下,又籓國已報表賀,今若中罷,何以副四方傾望之意? 若改用正月上辛,乃祈穀之禮,非郊見上帝之本意也。 大禮不可輕廢,請決行之,臣乞於祀前滅賊。 」既而賊破,果如所料。 郊禮成,進封南陽郡王。 始討契丹,自龍虎衛上將軍、節度使以下許承制授之。 襄以為賞罰之柄非人臣所預,不敢奉詔。 賊平,請委近臣諭旨將士,使知上恩。 乃遣李仁惠持宣三十、敕百五十,視功給之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
17
方德壽之叛,諸颭亦剽略為民患,襄慮其與之合,乃移諸颭居之近京地,撫慰之。 或曰:「颭人與北俗無異,今置內地,或生變奈何? 」襄笑曰:「颭雖雜類,亦我之邊民,若撫以恩,焉能無感? 我在此,必不敢動。 」後果無患。 尋詔參知政事裔代領其軍。 入見,賜錢五千萬。 明年,以內艱免。 翌日,起複視事。 時議以契丹戶之驅奴尚眾,乞盡鬻以散其黨,襄以為非便,奏請量存口數,餘悉官贖為良,上納之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
18
北部複叛,裔戰失律,複命襄為左副元帥蒞師,尋拜樞密使兼平章政事,屯北京。 民方艱食,乃減價出糶倉粟以濟之。 或以兵食方闕為言,襄曰:「烏有民足而兵不足者? 」卒行之,民皆悅服。 時議北討,襄奏遣同判大睦親府事宗浩出軍泰州,又請左丞衡於撫州行樞密院,出軍西北路以邀阻珝,而自帥兵出臨潢。 上從其策,賜內庫物即軍中用之。 其後斜出部族詣撫州降,上專使問襄,襄以為受之便。 賜寶劍,詔度宜窮討。 乃令士自齎糧以省挽運,進屯於沔移剌烈、烏滿掃等山以逼之。 因請就用步卒穿壕築障,起臨潢左界北京路以為阻塞。 言者多異同,詔問方略。 襄曰:「今茲之費雖百萬貫,然功一成則邊防固而戍兵可減半,歲省三百萬貫,且寬民轉輸之力,實為永利。 」詔可。 襄親督視之,軍民並役,又募饑民以傭即事,五旬而畢。 於是西北、西南路亦治塞如所請。 無何,泰州軍與敵接戰,宗浩督其後,殺獲過半,諸部相率送款,襄納之。 自是北陲遂定。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
19
襄還臨潢,減屯兵四萬、馬二萬疋。 上以信符召還,遣近臣迎勞於途。 既至,複撫問於第,入獻邊機十事,皆為施行,仍厚賜之,複拜左丞相。 初,襄至自軍,上諭宰臣曰:「樞密使襄築立邊堡完固。 古來立一城一邑,尚有賞賚,即欲拜三公,三公非賞功官,如左丞相亦非賞功者,雖然可特授之。 」遣左司郎中阿勒根阿海降詔褒諭。 四年正月,進拜司空,領左丞相如故。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
20
襄重厚寡言,務以鎮靜守法。 每掾有所稟,必問曰:「諸相雲何? 」掾對某相如是,某相如是。 襄曰:「從某議。 」其事無有異者。 識者謂襄誠得相體。 時上頗更定制度,初置提刑司,又議設清閒職位,如宋朝宮觀使,以待年高致仕之官。 襄言:「年老致仕,朝廷養以俸廩,恩禮至渥。 老不為退,複有省會之法,所以抑貪冒,長廉節。 若擬別設,恐涉於濫。 」又言:「省事不如省官,今提刑官吏,多無益於治,徒亂有司事。 議者以謂斯乃外台,不宜罷。 臣恐混淆之辭,徒煩聖聽。 且憲台所掌者察官吏非違,正下民冤枉,亦無提點刑獄、舉薦之權。 若已設難以遽更,其採訪廉能不宜隸本司,宜令監察御史歲終體究,仍不時選官廉訪。 」上皆聽納。 俄乞致仕,不許。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
21
時方旱,命有司祈雨,襄及平章政事張萬公、參政僕散揆等上表待罪。 上召翰林學士党懷英草罪己詔,仍慰諭襄等視事。 泰和元年春,承命馳禱於亳州太清宮及後土方嶽。 以其世封遠,特改授河間府路算術海猛安。 明年,皇子生,襄複自請報謝。 既祀嵩嶽,還次芝田之府店,遂以疾薨,年六十三。 訃聞,輟朝,遣使祭于路,葬禮依太師淄王克寧。 諡曰武昭。 命張行簡銘其碑。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
22
襄明敏,才武過人,上親待之厚,故所至有功。 其駐軍臨潢也,有以偽書遺西京留守徒單鎰,欲構以罪。 書聞,上以書還畀襄,其明信如此。 既而果獲為偽書者。 在政府二十年,明練故事,簡重能斷,器局尤寬大,待掾吏盡禮,用人各得所長,為當世名將相。 大安間,配享章宗廟廷。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
23
夾谷衡
(No translation available)
24
夾谷衡,本名阿里不,山東西路三土猛安益打把謀克人也。 大定十三年,創設女直進士舉,衡中第四人,補東平府教授。 調范陽簿,選充國史院編修官,改應奉翰林文字。 世宗嘗謂宰臣曰:「女直進士中才傑之士蓋亦難得,如徒單鎰、夾穀衡、尼龐古鑒,皆有用材也。 」遷修起居注。 章宗立,為侍御史,轉右司員外郎,敷奏稱旨,升左司郎中。 明昌二年,擢御史中丞,未幾,拜參知政事。 三年八月,以病,表乞致仕,詔撫慰不許。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
25
衡久在告,承詔始出,上見其羸瘠,複賜告一月。 四年,詔賜今名,諭之曰:「朕選大臣,俾參機務,必資謀畫,協贊治平。 其或得失晦而未形,利害膠而未決,正須識見純直,方能去取合公。 比來議事之臣,鮮有一定之論,蓋以內無所守,故臨事而惑,致有中失,朕將何賴? 卿忠實公方,審其是則執而不回,見其非則去而能果,度其事勢,有若權衡。 汝之所長,衡實似之,可賜名衡。 古者命名,將以責實,汝先有實,可謂稱名,行之克終,乃副朕意。」
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
26
參知政事胥持國言區種法。 衡曰:「若苟有利,古已行之,且用功多而所種少,複恐荒廢土田,徒勞民,無益也。 」進尚書右丞。 舊制,久曆隨朝職任者,得奉使江表。 衡未使而拜執政,特賜錢六千貫。 六年,遷尚書左丞,尋出行省於撫州。 洎還入朝,聞父憂去,上亟召回,起複本職。 承安二年,出為上京留守,尋改樞密副使,行院規畫邊事。 三年,以修完封界,賜詔褒諭。 四年正月,就拜平章政事,封英國公。 薨,年五十一。 上聞之惻然,為輟朝,命官致祭,賻贈有加。 遣使敕葬,諡曰貞獻。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
27
完顏安國
(No translation available)
28
完顏安國,字正臣,本名闍母。 其先占籍上京,世有戰功。 祖斜婆,授西南路世襲合劄謀克。 安國沉雄有謀畫,尤善騎射。 正隆元年,從軍為謀克,常以少擊眾。 大定中,為常山簿,轉虹縣令。 會王府新建,選充虞王府掾。 再遷儀鸞局副使。 明昌元年,改本局使。 會大石部長有乞修歲貢者,朝廷許其請,詔安國往使之。 至則率眾遠迓至帳,望闕羅拜,執禮無惰容。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
29
時北阻珝迫近塞垣,鄰部欲立功以誇雄上國,議邀安國俱行討之。 安國以未奉詔為辭。 強之,不可。 或以危言怵之,安國曰:「大丈夫豈以生死易節。 暴骨邊庭,不猶愈於病死牖下。 」眾壯其言,饋贐如禮。 既還,以奉使稱旨,升武衛軍都指揮使。 出為東北路副招討,未赴,改西北路副招討。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
30
六年,左丞相夾谷清臣用兵,以安國為先鋒都統。 適臨潢、泰州屬部叛,安國先討定之,以功遷本路招討使,兼威遠軍節度使。 承安元年,大鹽濼之戰,殺獲甚眾,詔賜金幣。 既而右丞相襄總大軍進,安國為兩路都統,大捷於多泉子。 襄遣安國追敵,僉言糧道繼,不可行也。 安國曰:「人得一羊可食十餘日,不如驅羊以襲之便。 」遂從其計。 安國統所部萬人疾驅以薄之,降其部長。 捷聞,進官四級,遷左翼都統。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
31
承安二年,以營邊堡功,召簽樞密院事。 賜虎符還邊,得以便宜從事。 時並塞諸部降,諭使輸貢如初。 進拜樞密副使。 泰和元年,特授世襲西南路延晏河猛安,兼合劄謀克。 帝幸慶甯宮,命安國嚴飭邊備。 奏西南路邊戍私竄者乞招誘以安人心,上是其言。 三年,以疾致仕,封道國公。 四年,起複前職,卒。 上聞之,輟朝。 敕有司葬以執政禮。 贈特進。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
32
安國在軍旅幾十五年,號令嚴明,指麾卒伍如左右手。 又善伺知敵人虛實及山川險易,戰必身先士卒,故所向輒克。 諸部入貢,安國能一一呼其祖先弟侄名字以戒諭之,諸部皆震悚,甚為鄰國所畏服。
(No translation available) (No translation available) (No translation available)
33
瑤里孛迭
(No translation available)
34
瑤里孛迭,北京路窟白猛安陀羅山謀克人也。 以軍功曆海濱令,遷徐王府掾。 以稱職,再任御史台。 察廉,升同知震武軍節度使事。 明昌初,為唐州刺史,尋授西北路招討副使。 未幾,改東北路。 六年正月,北邊有警,聚兵圍慶州急,孛迭率本路軍往救,敵解去,州竟無患。 承安元年,丞相襄北伐,孛迭為先鋒副統,進軍至龍駒河,受圍,會襄引大軍至,得解。 後授鎮甯軍節度使,以六群牧人叛,改寧昌軍。 孛迭為都統,領步騎萬次懿州,敵數萬來逆戰,兵勢甚張,孛迭親陷陣,奮力鏖擊卻之,身中二創,捷聞,遷一官。 承安二年,颭軍千餘出沒剽掠錦、懿間,孛迭追敗之,複獲所掠,悉還本戶。 三年,從同判大睦親府事宗浩為左翼都統,戰移密河,勝; 戰骨堡子西,殺獲甚眾。 五年,授知廣寧府事,俄改東北路招討使。 以捍邊有功,賜詔褒諭,三遷為崇義軍節度使。 泰和六年,卒。 訃聞,遣官致祭,賜銀五百兩,贈金紫光祿大夫。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
35
孛迭勇決善戰,自幼以軍功顯,任兵鎮十餘年,所向克捷,凡再遷官,賜金幣,甚為上倚注雲。
(No translation available)
36
贊曰:《易·師》之初六:「師出以律,否臧凶。 」蓋初為師之始,出師之道,當慎其始。 清臣首議出師,遽以貪小利敗。 襄雖賢,竭力而後勝其任。 衡、安國、孛迭之功又亞於襄者也。 然而兵連禍結,以終金世。 故兵無常勝,制勝在勢。 勢制兵者強,兵制勢者亡。 跡襄之開築壕塹以自固,其猶元魏、北齊之長城歟? 金之勢可知矣。 勢屈而兵勝,亡國之道也。 金以兵始,亦以兵終。 嗚呼! 用兵之始,可不慎歟,可不慎歟!
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)