1
穆宗下
(No translation available)
2
十四年春正月戊寅朔,奉安神纛。 戊戌,漢以宋將來襲,馳告。 二月壬子,詔西南面招討使撻烈進兵援漢。 癸亥,如潢河。 戊辰,支解鹿人沒答、海裏等七人於野,封土識其地。 己巳,如老林東濼。 壬申,漢以敗宋兵石州來告。 夏四月丁巳,漢以擊退宋軍,遣使來謝。 是月,黃龍府甘露降。 五月,射舐堿鹿於白鷹山,至於浹旬。 六月丙午朔,獵於玉山,竟月忘返。 秋七月壬辰,以酒脯祀黑山。 八月乙巳,如硙子嶺,呼鹿射之。 獲鹿四,賜虞人女瑰等物有差。 丁未,還宮。 戊申,以生日值天赦,不受賀,曲赦京師囚。 乙卯,錄囚。 九月,黃室韋叛。 冬十月丙午,近侍烏古者進石錯,賜白金二百五十兩。 丙辰,以掌鹿矧思代斡裏為閘撒狘,賜金帶、金盞,銀二百兩。 所隸死罪以下得專之。 十一月壬午,日南至,宴飲達旦。 自是晝寢夜飲。 殺近侍小六於禁中。 十二月丙午,以黑兔祭神。 烏古叛,掠民財畜。 詳穩僧隱與戰,敗績,僧隱及乙實等死之。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
3
十五年春正月乙卯,以樞密使雅裏斯為行軍都統,虎軍詳穩楚思為行軍都監,益以突呂不部軍三百,合諸部兵討之。 烏古夷離堇子勃勒底獨不叛,詔褒之。 是月,老人星見。 二月壬寅朔,日有食之。 上東幸,甲寅,以獲鴨,除鷹坊刺面、腰斬之刑,復其徭役。 是月,烏古殺其長窣離底,餘眾降,復叛。 三月癸酉,近侍東兒進匕箸不時,手刃刺之。 丁丑,大黃室韋酋長寅尼吉叛。 癸未,五坊人四十戶叛入烏古。 癸巳,虞人沙剌叠偵鵝失期,加炮烙、鐵梳之刑而死。 夏四月乙巳,小黃室韋叛,雅裏斯、楚思等擊之,為室韋所敗,遣使詰之。 乙卯,以禿裏代雅裏斯為都統,以女古為監軍,率輕騎進討,仍令撻馬尋吉裏持詔招諭。 五月壬申,尋吉裏奏,諭之不從。 雅裏斯以撻凜、蘇二群牧兵追至柴河,與戰不利。 甲申,庫古只奏室韋長寅尼吉亡入敵烈。 六月辛亥,俞魯古獻良馬,賜銀二千兩。 以近侍忽剌比馬至先以聞,賜銀千兩。 是月,敵烈來降。 秋七月甲戌,雅裏斯奏烏古至河德濼,遣夷離堇畫裏、夷離畢常思擊之。 丁丑,烏古掠上京北榆林峪居民,遣林牙蕭斡討之。 庚辰,雅裏斯等與烏古戰,不利。 冬十月丁未,常思與烏古戰,敗之。 十二月甲辰,以近侍喜哥私歸,殺其妻。 丁未,殺近侍隨魯。 駐蹕黑山平澱。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
4
十六年春正月丁卯朔,被酒,不受賀。 甲申,微行市中,賜酒家銀絹。 乙酉,殺近侍白海及家仆衫福、押剌葛、樞密使門吏老古、撻馬失魯。 三月己巳,東幸。 庚午獲鴨,甲申獲鵝,皆飲達旦。 五月甲申,以歲旱,泛舟於池禱雨; 不雨,舍舟立水中而禱,俄頃乃雨。 六月丙申,以白海死非其罪,賜其家銀絹。 秋七月壬午,諭有司:凡行幸之所,必高立標識,令民勿犯,違以死論。 八月丁酉,漢遣使貢金器、鎧甲。 閏月乙丑,觀野鹿入馴鹿群,立馬飲至晡。 九月庚子,以重九宴飲,夜以繼日,至壬子乃罷。 己未,殺狼人裏。 冬十月庚辰,漢主有母喪,遣使賻吊。 十二月甲子,幸酒人拔剌哥家,復幸殿前都點檢耶律夷臘葛第,宴飲連日。 賜金盂、細錦及孕馬百匹,左右授官者甚眾。 戊辰,漢遣使來貢。 是冬,駐蹕黑山平澱。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
5
十七年春正月庚寅朔,林牙蕭斡、郎君耶律賢適討烏古還,帝執其手,賜卮酒,授賢適右皮室詳穩。 雅裏斯、楚思、霞裏三人賜醨酒以辱之。 乙卯,夷離畢骨欲獻烏古俘。 二月甲子,高勛奏宋將城益津關,請以偏師擾之,上從之。 夏四月戊辰,殺鷹人敵魯。 丙子,射柳祈雨,復以水沃群臣。 五月辛卯,殺鹿人劄葛。 壬辰,北府宰相蕭海璃薨,輟朝,罷重五宴。 六月己未,支解雉人壽哥、念古,殺鹿人四十四人。 是夏,駐蹕潭。 秋八月辛酉,生日,以政事令阿不底病亟,不受賀。 九月,自丙戌朔獵於黑山、赤山,至於月終。 冬十月乙丑,殺酒人粹你。 十一月辛卯,殺近侍廷壽。 壬辰,殺豕人阿不劄、曷魯、朮裏者、涅裏括。 庚子,司天臺奏月當食不虧,上以為祥,歡飲達旦。 壬寅,殺鹿人唐果、直哥、撒剌。 十二月辛未,手殺饔人海裏,復臠之。 是冬,駐蹕黑河平澱。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
6
十八年春正月乙酉朔,宴於宮中,不受賀。 己亥,觀燈於市。 以銀百兩市酒,命群臣亦市酒,縱飲三夕。 二月乙卯,幸五坊使霞實裏家,宴飲達旦。 三月甲申朔,如潢河。 乙酉,獲鴐鵝,祭天地。 造大酒器,刻為鹿文,名曰「鹿甒」,貯酒以祭天。 庚戌,殺鶻人胡特魯、近侍化葛及監囚海裏,仍剉海裏之屍。 夏四月癸丑朔,殺彘人抄裏只。 己巳,詔左右從班有材器幹局者,不次擢用; 老耄者,增俸以休於家。 五月丁亥,重五,以被酒,不受賀。 壬辰,獲鵝於述古水,野飲終夜。 丁酉,與政事令蕭排押、南京留守高勛、太師昭古、劉承訓等酣飲,連日夜。 乙亥,殺鹿人頗德、臈哥、陶瑰、劄不哥、蘇古涅、雛保、彌古特、敵答等。 六月丙辰,殺彘人屯奴。 己未,為殿前都點檢夷臘葛置神帳,曲赦京畿囚。 甲戌,撻烈於雕窠中得牝犬來進。 是夏,清暑瑽潭。 秋七月辛丑,漢主承鈞殂,子繼元立,來告,遣使吊祭。 九月戊子,殺詳穩八剌、拽剌痕篤等四人。 己丑,登小山祭天地。 戊戌,知宋欲襲河東,諭西南面都統、南院大王撻烈豫為之備。 乙亥,獵熊,以喚鹿人鋪姑並掖庭戶賜夷臘葛。 甲辰,以夷臘葛兼政事令,仍以黑山東抹真之地數十里賜之,以女瑰為近侍,女直詳穩戛陌為本部夷離堇。 是秋,獵於西京諸山。 冬十月辛亥朔,宋圍太原,詔撻烈為兵馬總管,發諸道兵救之。 十一月癸卯,冬至,被酒,不受賀。 十二月丁丑,殺酒人搭烈葛。 是冬,駐蹕黑山東川。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
7
十九年春正月乙卯朔,宴宮中,不受賀。 己丑,立春,被酒,命殿前都點檢夷臘葛代行擊土牛禮。 甲午,與群臣為葉格戲。 戊戌,醉中驟加左右官。 乙巳,詔太尉化哥曰:「朕醉中處事有乖,無得曲從。 酒解,可覆奏。 」自立春飲至月終,不聽政。 二月甲寅,漢劉繼元嗣立,遣使乞封冊。 辛酉,遣韓知範冊為皇帝。 癸亥,殺前導末及益剌,剉其屍,棄之。 甲子,漢遣使進白麃。 己巳,如懷州,獵獲熊,歡飲方醉,馳還行宮。 是夜,近侍小哥、盥人花哥、庖人辛古等六人反,帝遇弒,年三十九,廟號穆宗。 後附葬懷陵。 重熙二十一年,謚曰孝安敬正皇帝。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)
8
贊曰:穆宗在位十八年,知女巫妖妄見誅,諭臣下濫刑切諫,非不明也。 而荒耽於酒,畋獵無厭。 偵鵝失期,加炮烙鐵梳之刑; 獲鴨甚歡,除鷹坊刺面之令。 賞罰無章,朝政不視,而嗜殺不已。 變起肘腋,宜哉!
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)