1
列傳八十一李衛田文鏡憲德諾岷陳時夏王士俊李衛李衛,字又玠,江南銅山人。 入貲為員外郎,補兵部。 康熙五十八年,遷戶部郎中。 世宗即位,授直隸驛傳道,未赴,改雲南鹽驛道。 雍正二年,就遷布政使,命仍管鹽務。 三年,擢浙江巡撫。 四年,命兼理兩浙鹽政。 疏言:「浙江戶口繁多,米不敷食。 請撥鹽政歸公銀十萬,委員赴四川採運減糶,款歸司庫; 有餘,以修理城垣。 」衛整理鹽政,疏言:「諸場有給丁灘盪者,以丁入地,計畝徵收; 無給丁灘盪者,暫令各丁如舊輸納。 」又言:「浙省私販出沒,以海寧長安鎮為適中孔道,請設兵巡隘。 」又言:「江南蘇、松、常、鎮四府例食浙鹽,鎮江接壤,淮鹽偷渡。 請敕常鎮道及京口將軍標副將、城守參將等督飭將吏水陸巡緝。 五年,奏修海寧、海鹽、蕭山、錢塘、仁和諸縣境海塘。 尋授浙江總督,管巡撫事。 六年,奏言:「江、浙界上盜賊藏匿,浙省究出從盜,諮江南震澤縣捕治,竟以替身起解。 案中諸盜,江南督臣範時繹留以待讞。 今察出有舉人金士吉等徇庇,當請褫奪,並提江南所留諸盜窮究黨羽,剪除巢穴。 」得旨嘉獎。 溫、台接壤,瀕海有玉環山,港嶴平衍,土性肥饒。 前總督滿保因地隔海汊,禁民開墾。 衛遣吏按行其地,奏請設同知,置水陸營汛。 招民墾田,於本年起科; 設灶煎鹽,官為收賣; 漁舟入海,給牌察驗; 魚鹽徵稅,充諸項公用。 衛經畫浙東諸縣水利:鄞縣大嵩港溉田數万畝,歲久淤淺,衛令疏濬,築塘設閘,開支河溉田。 鎮海靈巖、大丘二鄉有浦口通海,舊有閘已圮,衛令修築。 定海多曠土,衛令察丈清理。 上虞瀕海潮汐沒民田,衛為奏請除額; 縣有夏蓋湖,積淤多已成田,衛令察丈,許民承業昇科。 上以江南多盜,時繹及巡撫陳時夏非戢盜之才,命蘇、松等七府五州盜案,令衛兼領,將吏聽節制。 時議增築松江海塘,並以舊塘改土為石,上復以時繹未能董理,令衛勘議。 衛詣勘,奏言:「松江海塘已築二千四百餘丈,未築者當令仿效海鹽舊塘,石塘后附築土塘,宜一例高厚,歲派員修治。 」上從之,仍令衛會時繹、時夏董理。 上以衛留心營務,江南軍政舉劾,復命衛會同考核。 尋遣侍郎彭維新等如江南清察諸州縣積欠錢糧,亦令衛與聞。 七年,加兵部尚書。 入覲,遭母喪,命回任守制。 尋復加太子少傅。 江寧有張云如者,以符咒惑民,衛遣诇察,得其黨甘鳳池、陸同庵、蔡思濟、範龍友等私相煽誘狀。 八年,衛令游擊馬空北往捕,時繹故與云如往還,與按察使馬世烆庇不遣,賄空北還禀衛。 衛疏劾,上遣尚書李永昇會鞫,時繹奪官,世烆、空北皆坐譴,云如等論斬。 九年,疏請改定蘇州府營製。 衛在浙江五年,蒞政開敏,令行禁止。 上以查嗣庭、汪景祺之獄,停浙江人鄉會試,衛以文告嚴督。 逾年,與觀風整俗使王國棟疏言兩浙士子感恩悔過,士風丕變,乃命照舊鄉會試。 上督責各直省清釐倉庫虧空、錢糧逋欠,衛召屬吏喻意,簿書、期會、吏事皆中程,民間亦無擾。 十年,召署刑部尚書,授直隸總督,命提督以下並受節制。 十一年,疏劾步軍統領鄂爾奇壞法營私,紊制擾民。 上為奪鄂爾奇官,命果親王及侍郎莽鵠立、海望按治,得實,請罪鄂爾奇。 上以鄂爾奇為鄂爾泰弟,曲宥之; 獎衛,命議敘。 乾隆元年,命兼管直隸總河,裁營田觀察使,敕衛覈議。 衛請以營田交諸州縣收管,分轄通永、霸易、天津、清河、大名五道,統率經理。 下部如所議。 二年,疏發誠親王府護衛庫克與安州民爭淤池,赴州囑託。 上命治庫克罪,嘉衛執法秉公,賜四團龍補服。 三年,疏劾總河硃藻貪劣,藻弟蘅挾制地方官,干預賑事。 上命尚書訥親、孫嘉淦按治,奪藻官,並罪蘅如律。 衛在直隸六年,蒞政如在浙江時。 屢奏請審正府縣疆界,改定營汛,增置將吏。 衛尤長於治盜。 盜匿山澤間,诇得其踪跡,遣將吏捕治,必盡得乃止。 以是所部乃無盜。 病作,乞解任,遣御醫診視。 卒,賜祭葬,諡敏達。 世宗在籓邸,知衛才,眷遇至厚,然察衛尚氣,屢教誡之。 其在雲南,或有餽於衛,衛又令制「欽用」牌入儀仗。 上諭之曰:「聞汝恃能放縱,操守亦不純。 川馬骨董,俱當檢點。 又制'欽用'牌,是不可以已乎? 爾其謹慎,毋忽! 」衛奏言:「受恩重,當不避嫌怨。 」上又諭之曰:「不避嫌怨,與使氣凌人、驕慢無禮,判然兩途。 汝宜勤修涵養,勉為全人,方不負知遇。 」及赴浙江,時河決硃家海,上命中途與河道總督齊蘇勒議施工。 衛見齊蘇勒,決口已合龍,議頗不相協。 衛錄問答語以聞。 會衛族弟懷謹等居鄉放縱,衛令淮徐道捕送拘禁,族人騰謗。 衛疏言:「臣開罪範時繹,又與齊蘇勒不無芥蒂,皆臣本籍大吏,恐因家事心跡難明。 」上諭之曰:「時繹不足論,齊蘇勒與有芥蒂,或汝禮貌疏慢所致,咎不在齊蘇勒。 凡審事辨公私最為不易,向日於鄰里鄉黨間先存嫌怨,則又當別論。 朕每言公中私、私中公,樞機正在於此。 」及在直隸,上复諭之曰:「近有人謂卿任性使氣,動輒肆詈。 丈夫立身行己,此等小節不能操持,尚何進德修業之可期? 當時自檢點,從容涵養。 」高宗南巡,見西湖花神廟衛自範像並及其妻妾,號「湖山神位」,諭曰:「衛仰借皇考恩眷,任性驕縱,初非公正純臣。 託名立廟,甚為可異! 」命撤像□毀之。 田文鏡田文鏡,漢軍正黃旗人。 康熙二十二年,以監生授福建長樂縣丞,遷山西寧鄉知縣,再遷直隸易州知州。 內擢吏部員外郎,歷郎中,授御史。 五十五年,命巡視長蘆鹽政,疏言:「長蘆鹽引缺額五萬七千餘道,商人原先輸課,增復原引。 自五十六年為始,在長清等縣運行。 」得旨:「加引雖可增課,恐於商無益。 」下九卿議行。 山東巡撫覈定題覆如所議。 尋擢內閣侍讀學士。 雍正元年,命祭告華嶽。 是歲山西災,年羹堯入覲,請賑。 上諮巡撫德音,德音言無災。 及文鏡還,入對,備言山西荒歉狀。 上嘉其直言無隱,令往山西賑平定等諸州縣,即命署山西布政使。 文鏡故有吏才,清釐積牘,剔除宿弊,吏治為一新。 自是遂受世宗眷遇。 二年,調河南,旋命署巡撫。 疏請以陳、許、禹、鄭、陝、光六州升直隸州。 尋命真除。 文鏡希上指,以嚴厲刻深為治,督諸州縣清逋賦,闢荒田,期會促迫。 諸州縣稍不中程,譴謫立至。 尤惡科目儒緩,小忤意,輒劾罷。 疏劾知州黃振國,知縣汪諴、邵言綸、關陳等。 上遣侍郎海壽、史貽直往按,譴黜如文鏡奏。 四年,李紱自廣西巡撫召授直隸總督,道開封,文鏡出迓。 紱責文鏡不當有意蹂躪讀書人,文鏡密以聞,並謂紱與振國為同歲生,將為振國報復。 紱入對,言振國、諴、言綸被論皆冤抑,知縣張球居官最劣,文鏡反縱不糾。 上先入文鏡言,置不問。 球先以盜案下部議,文鏡引咎論劾。 是冬,御史謝濟世劾文鏡營私負國、貪虐不法,凡十事,仍及枉振國、言綸、諴,庇球諸事,與紱言悉合。 上謂濟世與紱為黨,有意傾文鏡,下詔嚴詰,奪濟世官,遣從軍,振國、諴論死,戍言綸、陳於邊。 振國故蔡珽屬吏,既罷官,以珽薦復起。 及珽得罪,上益責紱、珽、濟世勾結黨援,擾國政,誣大臣,命斬振國。 文鏡疏請以河南丁銀均入地糧,紳衿富戶,不分等則,一例輸將,以雍正五年始。 部議從之。 五年,疏言黃河盛漲,險工迭出。 宜暫用民力,每歲夏至後,將距堤一二里內村莊按戶出夫,工急搶護,事竟則散。 若非計日可竣者,按名給工食。 下部議行。 尋授河南總督,加兵部尚書。 文鏡初隸正藍旗,命抬入正黃旗。 六年,上褒文鏡公正廉明,授河南山東總督,諭謂此特因人設官,不為定例。 文鏡疏言:「兩省交界地易藏匪類,捕役越界,奸徒奪犯,每因拒劫,致成人命,彼界有司仍復徇庇。 請嗣後越界捕盜,有縱奪徇庇者,許本省督撫移諮會劾。 」上從之。 文鏡先以河南漕船在衛輝水次受兌,道經直隸大名屬濬、滑、內黃三縣,隔省呼應不靈。 請以三縣改歸河南。 既,又以河南徵漕舊例,河北三府起運本色,餘皆徵折,在三府採買,偏重累民。 請以儀封、考城及新改歸河南濬、滑、內黃等五縣增運本色。 距水次最遠靈寶、閿鄉二縣,減辦米數,歸五縣徵輸。 南陽、汝寧諸府,光、汝諸州,永寧、嵩、盧氏諸縣,皆以路遠停運,分撥五縣協濟,按道路遠近,石加五分至二錢三分各有差。 又疏言:「山東倉庫虧空,挪新掩舊。 請如河南交代例,知府、直隸州離任,所轄州縣倉庫,令接任官稽察,如有虧空,責償其半,方得赴新任。 道員離任,所轄府、直隸州倉庫亦視此例。 」又疏言:「山東錢糧積虧二百餘萬,雍正六年錢糧應屆全完之限,完不及五分,由於火耗太重、私派太多。 請敕山東巡撫、布政使協同臣清察,期以半年參追禁革,毋瞻徇,毋容隱。 」上皆用其議。 七年,請設青州滿洲駐防兵,屯府北東陽城址,下議政王大臣議行。 尋加太子太保。 疏請以高唐、濮、東平、莒四州升直隸州,改濟寧直隸州降隸兗州府。 旋命兼北河總督。 是歲山東水災,河南亦被水,上命蠲免錢糧。 文鏡奏今年河南被水州縣,收成雖不等,實未成災,士民踴躍輸將,特恩蠲免錢糧,請仍照額完兌。 部議應如所請,上仍命文鏡確察歉收分數,照例蠲免,現兌正糧,作下年正供。 九年,諭曰:「上年山東有水患,河南亦有數縣被水,朕以田文鏡自能料理,未別遣員治賑。 近聞祥符、封丘等州縣民有鬻子女者。 文鏡年老多病,為屬吏欺誑,不能撫綏安集,而但禁其鬻子女,是絕其生路也。 豈為民父母者所忍言乎? 」並令侍郎王國棟如河南治賑。 文鏡以病乞休,命解任還京師。 病痊,仍命回任。 十年,復以病乞休,允之。 旋卒,賜祭葬,諡端肅。 命河南省城立專祠。 又以河道總督王士俊疏請,祀河南賢良祠。 高宗即位,尚書史貽直奏言士俊督開墾,開捐輸,累民滋甚。 上諭曰:「河南自田文鏡為督撫,苛刻搜求,屬吏競為剝削,河南民重受其困。 即如前年匿災不報,百姓流離,蒙皇考嚴飭,遣官賑恤,始得安全,此中外所共知者。 」並命解士俊任,語詳士俊傳。 乾隆五年,河南巡撫雅爾圖奏河南民怨田文鏡,不當入河南賢良祠。 上諭曰:「鄂爾泰、田文鏡、李衛皆皇考所最稱許者,其實文鏡不及衛,衛又不及鄂爾泰,而彼時三人素不相合。 雅爾圖見朕以衛祀賢良,借文鏡之應撤,明衛之不應入。 當日王士俊奏請,奉皇考允行,今若撤出,是翻前案矣! 」寢雅爾圖奏不行。 憲德憲德,西魯特氏,尚書明安達禮孫也。 父善,官頭等侍衛。 憲德初以廕生授理籓院主事,再遷刑部郎中。 雍正四年,授湖北按察使。 時布政使張聖弼坐虧空論罪,憲德上官,聖弼詣謁,憲德下諸獄。 疏聞,上獎其能執法。 尋就遷巡撫。 五年,調四川。 張獻忠之亂,四川民幾盡。 亂初定,吳三桂叛,其將吳之茂、王屏籓等入川,與我師久相持,民受其害,土曠人稀。 康熙間,休養久,墾闢漸廣,經界未正,田糧多不實。 巡撫馬會伯奏請清丈,以調湖北未行,上以諮憲德。 憲德奏:「四川昔年人民稀少,田地荒蕪。 及至底定,歸复祖業,從未經勘丈,故多所隱匿。 歷年既久,人丁繁衍。 奸猾之徒,以界畔無據,遂相爭訟。 川省詞訟,為田土者十居七八,亦非勘丈無以判其曲直。 」上复諮川陝總督岳鍾琪,奏與憲德略同,乃下九卿議行。 遣給事中高維新、馬維翰,御史吳鳴虞、吳濤如四川,會同松茂、建昌、川東、永寧四道分往諸州縣丈量:維新永寧道,維翰建昌道,鳴虞松茂道,濤川東道。 鳴虞先期示復明舊額,憲德阻止之。 他道凡民間屋基、墳墓、界埂、水溝、園林皆不入勘丈,鳴虞獨不然,民驚擾,又需索丈費。 憲德疏請罷鳴虞,維新事先竟,上令續勘松茂道。 濤治事迂鈍,維翰事亦竟,憲德請以佐濤。 萬縣民愬濤丈量不公,懸旗聚眾,墊江、忠州民亦以為言。 維新松茂道事又竟,憲德又疏請罷濤,以維新、維翰分勘川東道。 七年十一月,通省勘丈畢。 舊冊載上、中、下田地都計二十三萬餘頃,丈得四十四萬餘頃,增出殆及半; 而諸土司地納糧以石計,亦次第具報,視原額加增。 戶部奏請視丈出田地照則徵糧,上諭曰:「從前隱瞞,科則止據實更定,毋追咎。 至額糧稍重諸州縣,即比照就近適中科則核減,俾紓民力。 」憲德奏:「各屬徵糧科則,輕重懸殊。 原重通江諸縣,籥請減輕; 原輕郫、灌、溫江三縣,亦據實呈請原增。 臣等擬原重田地,令與接壤地方相等比照科算; 原輕田地,亦應按則加增,不緻小民偏枯委曲。 」於是成都、華陽、新津、郫、溫江、長壽諸縣俱增上則,灌縣增中則,綿州、綏寧改分上、中、下三則,江油增下則,潼川、屏山、雅州、名山、榮經、蘆山、峨眉、夾江、通江賦偏重,均視鄰縣量減,巴縣賦最輕,上田不及一分,以地瘠不增,他州縣皆仍舊則。 其有丈見田少糧多,經原戶聲請,皆予開除。 上命招他省民入川開墾丈增田畝,憲德奏請以丈增地畝分科則編字號,計數均分,戶給水田三十畝,或旱地五十畝; 有餘丁,增水田十五畝或旱地二十五畝。 丁多不能養贍,臨時酌增。 或有多餘三五畝,亦一併給墾; 畸零不成丘段者,酌量安置,給以照票,並牛種口糧,分年昇科。 皆下部如所議行。 八年,墊江、忠州民楊成勳等群聚為亂,署川陝總督查郎阿遣兵捕治,成勳自經死。 獲其徒陳文魁、楊成祿等,得所為怨白,言禍起戊申年奉旨清丈,科派需索累民。 查郎阿疏聞,諭曰:「四川清丈之議,始於馬會伯,而成於憲德。 朕慎選科臣前往科理,誡以剔除積弊,安插善良,並非為加增賦稅而起。 勘丈造冊,各官供應,皆令動帑支給,不使幾微煩擾我民。 今年事竟,憲德具本代川民謝恩,謂通省士民,咸稱清理疆界,使強無兼併,弱無屈抑; 又將田不敷糧之戶,悉予開除。 疆界既已分明,額賦尤為公溥,朕以為經理得宜矣,豈意奸民嘯聚,竟以清丈苛虐為言? 怨白稱奉旨清丈,豈憲德等但以清丈稱為奉旨,於前者奏請未曉諭於眾耶? 陳文魁訴狀,並稱頌川省上司,是必憲德等沽譽幹名,何不將朕德意宣播,而乃蒙混含糊,使奸民得以藉口耶? 憲德既稱通省士民歡呼感戴,何以尚有陳文魁等暗結邪黨、肆行誹謗? 可見平日化導未週,董戒不力,令憲德將朕此旨刊布曉諭。 」憲德撫四川七年,屢請更定州縣疆界,有所省置,收天全土司改流設州,併升雅州為府隸焉。 憲德議開紫古礦廠,會兒斯堡生番入邊殺掠商民,上令封閉。 憲德以川省米貴,請暫停商販。 逾年歲稔,上令弛禁毋遏糴。 初上官,以四川驛、鹽、茶三政皆屬按察使兼領,未足司稽覈,請增設驛鹽道專司其事,從之。 及清丈事將竟,奏言鹽、茶積弊,請令清查地畝科道諸員兼司搜查。 上諭曰:「川省鹽、茶既特設道員,自有責成,如不能勝任,當予參劾,別擇賢能。 鹽、茶積弊,相沿已久,應從容清理,安可如此嚴急? 奏請搜查,更屬謬妄。 汝諸事料理過於促迫,不肯實心任事,於此奏畢見,後當深戒。 」十一年,憲德奏鹽道曹源邠混發引目累商,諭曰:「鹽課引務,汝有督率之責。 曹源邠果不法,當列款糾參。 若止改撥不當,何難商酌更正。 今但請敕部察議,將鹺政視如無涉,誠不知汝何意? 朕甚鄙汝玷督撫統轄訓飭之任也! 」尋召還京,授工部尚書。 十二年,調刑部,仍兼工部,署正紅旗滿洲都統。 乾隆元年,命赴泰陵督工。 五年,卒。 子夢麟,自有傳。 諾岷諾岷,納喇氏,滿洲正藍旗人。 先世居輝發。 祖恩國泰,習漢書,天聰八年舉人,直秘書院,授禮部理事官,洊擢尚書。 父那敏,官鑲黃旗滿洲都統。 諾岷,自筆帖式授戶部主事,再遷郎中。 雍正元年,擢內閣學士,授山西巡撫。 各直省徵賦,正供外舊有耗羨,數多寡無定。 州縣以此供上官,給地方公用而私其餘; 上官亦往往藉公用,檄州縣提解因以自私。 康熙間,有議歸公者,聖祖慮官俸薄,有司失耗羨,虐取於民,地方公用無從取辦,寢其議不行。 諾岷至山西,值歲屢歉,倉庫多虧空。 諾岷察諸州縣虧空尤甚者,疏劾奪官,離任勒追; 餘州縣通行調任,互察倉庫; 並慮州縣不得其人,請敕部選賢能官發山西補用。 二年,諾岷疏請將通省一歲所得耗銀提存司庫,以二十萬兩留補無著虧空,餘分給各官養廉。 各官俸外復有養廉自此起。 布政使高成齡奏言:「直省錢糧向有耗羨,百姓既以奉公,即屬朝廷財賦。 臣愚以為州縣耗羨銀兩,自當提解司庫,憑大吏酌量分給,均得養廉。 且通省遇有不得已例外之費,即以是支應。 至留補虧空,撫臣諾岷先經奏明,臣請敕下各直省督撫,俱如諾岷所奏,將通省一歲所得耗銀約計數目先行奏明,歲終將給發養廉、支應公費、留補虧空各若干一一陳奏,則不肖上司不得借名提解,自便其私。 」上命總理事務王大臣九卿集議,議略謂提解火耗,非經常可久之道,請先於山西試行。 上諭曰:「州縣火耗原非應有之項,因通省公費、各官養廉不得不取給於此。 朕非不原天下州縣絲毫不取於民,而勢有所不能。 州縣徵收火耗分送上司,州縣藉口而肆貪婪,上司瞻徇而為容隱,此從來之積弊所當削除者也。 與其州縣存火耗以養上司,何如上司撥火耗以養州縣。 至請先於山西試行,此言尤非。 天下事惟有可行不可行兩端。 譬如治病,漫以藥試之,鮮有能癒者。 今以山西為試,朕不忍也。 提解火耗,原一時權宜之計; 將來虧空清楚,府庫充裕,有司皆知自好,各省火耗自漸輕以至於盡革,此朕之深原。 各省能行者聽,不行者亦不強也。 」自後各直省督撫以次奏請視山西成例提解耗羨,上以諾岷首發議,諭獎其通權達變,於國計民生均有裨益。 上屢飭各省督察有司,耗羨既歸公,不得巧立名目,復有所取於民。 給養廉,資公用,尚有所餘,當留備地方公事。 河南耗羨餘款最多,特免地丁錢糧四十萬,即以所餘抵補。 上諭謂此項出自民間,若公用充裕,仍當加恩本地官民,不令歸入公帑也。 三年,諾岷以病乞假,命回旗調理。 初,貝子允禟以罪徙西寧,道出平定,太監李大成毆諸生,諾岷按讞,以大成方病,置未深究。 上責諾岷瞻徇,命繼任巡撫伊都立覆讞,罪大成,奪諾岷官。 十二年,卒。 陳時夏陳時夏,字建長,雲南元謀人。 康熙四十五年進士,考授內閣中書。 三遷工部郎中,考選廣西道御史。 雍正元年,授河南開歸道,仍帶御史銜。 尋奏河北連年歉收,請發帑治賑,蠲免錢糧,上嘉允之。 二年,遷湖北按察使,以在開歸道任封丘生員罷考,坐不能彈壓,奪官。 三年,授直隸正定知府。 四年,遷長蘆鹽運使,加布政使銜,署江蘇巡撫。 疏陳蘇、松水利,請發帑興工。 命副都統李淑德、原任山東巡撫陳世倌會勘,議先濬婁江,常熟福山塘、昭文白茆河、太倉七浦河、上海嘉定吳淞江、武進孟瀆、德胜新河、丹陽九曲河次第疏治。 時夏复疏言江南錢糧,請視直隸、河南正耗統解布政使,督撫以下各給養廉,地方公事用耗銀報銷,從之。 上知時夏有老母,命雲南督撫贈資斧,護至蘇州,复賜人葠。 六年,江蘇布政使張坦麟調山東,時夏以坦麟任內錢糧未清,疏請停赴新任; 坦麟亦奏時夏令新任布政使趙向奎勒掯交代。 上責時夏褊淺,才識不足,不能勝巡撫,命改署山東布政使,即以坦麟署江蘇巡撫。 是時江蘇巡撫所屬七府五州,自康熙五十一年至雍正四年,積虧地丁錢糧至八百十三萬有奇,巡撫張楷請分年帶徵。 及時夏至江蘇,催追促迫,民艱於輸納,事久未竟,上命時夏留江蘇會辦虧空。 時夏請以舊欠均派新糧,分年徵收,上諭曰:「舊欠自有本人,捨此不追而均派新糧,是刁民因積欠而得利,良民因先輸而倍徵。 從此人人效尤,誰復輸供正賦? 且舊欠派入新糧,必致舊欠未完,新糧又欠。 時夏因朕留之在蘇,乃欲藉此草率完結。 命暫停徵比,交新任巡撫尹繼善清察。 」上又遣侍郎彭維新等佐尹繼善察出積欠實一千萬有奇,上命以其中侵蝕、包攬四百數十萬分十年帶徵,民欠五百數十萬分二十年帶徵,並令視直隸、河南諸省已行例,每歲帶徵若干,次年免正賦若干。 諭謂「蠲逋賦使頑戶偏蒙其澤,不若免新徵使眾民普受其惠也」。 七年,尹繼善劾時夏所舉知縣蔡益仁貪黷不職,下部議,降調。 八年,以母憂歸。 十二年,詣京師,命以僉都御史銜授霸州營田觀察使。 奏文安、大城兩縣界內修築橫堤,請於堤東南尚家村建閘,堤內濬河,引子牙河水溉田,仍於北岸多用涵洞,俾水得宣洩。 乾隆二年,奏請用區田法,選屬吏租民地試行。 皆從之。 授內閣學士。 三年,卒。 王士俊王士俊,字灼三,貴州平越人。 康熙六十年進士,改庶吉士。 雍正元年,上特命以知州發河南待缺,除許州。 田文鏡為巡撫,惡以科第起家者,有意督過之,士俊懼將及。 文鏡增鹼地稅,民不堪,士俊具牒爭,冀以是劾罷邀名。 布政使楊文乾奇士俊,曲護之。 三年,文乾遷廣東巡撫,奏以士俊從。 四年,題授肇高廉羅道。 五年,署巡撫阿克敦察士俊所轄黃江廠稅虧稅銀千餘,疏劾。 上諭之曰:「王士俊尚有用,小過猶可諒。 當嚴飭令悛改。 」尋召士俊詣京師。 士俊髮黃江廠庫官為布政使官達索規禮,阿克敦即令官達按鞫。 士俊請改員嚴訊,阿克敦令按察使方原瑛會鞫。 士俊即以阿克敦、官達、方原瑛朋謀徇私,揭吏部奏聞。 會文乾亦以他事劾阿克敦、官達,上命解官達、原瑛任,令總督孔毓珣及文乾會鞫,並令士俊署布政使。 士俊行至曲江,聞命,還廣東上官。 會文乾卒,上命傅泰署巡撫,復遣通政使留保等如廣東會鞫,阿克敦等皆坐譴。 六年,實授廣東布政使。 九年,擢湖北巡撫。 十年,文鏡解任還京師,擢士俊河東總督,兼河南巡撫。 十一年,疏劾學政俞鴻圖納賄行私,命侍郎陳樹萱按鞫,得實,鴻圖坐斬。 文鏡在河南督州縣開墾,士俊承其後,督促益加嚴,又令州縣勸民間捐輸。 高宗即位,戶部尚書史貽直奏言:「河南地勢平衍,沃野千里,民性純樸,勤於稼穡,自來無土不耕,其不耕者大都斥鹵沙磧之區。 臣聞河南各屬廣行開墾,一縣中有報開十頃、十數頃至數十頃者,積算無慮數千百頃,安得荒田如許之多? 推求其故,不過督臣授意地方官多報開墾,屬吏迎合,指稱某處隙地若干、某處曠土若干,造冊申報。 督臣據其冊籍,報多者超遷議敘,報少者嚴批申飭,或別尋事故,掛之彈章。 地方官畏其權勢,冀得歡心,詎卹後日官民受累,以致報墾者紛紛。 其實所報之地,非河灘沙礫之區,即山岡犖確之地; 甚至墳墓之側,河堤所在,搜剔靡遺。 目下行之,不過枉費民力,其害猶小; 數年後按畝昇科,指斥鹵為膏腴,勘石田以上稅,小民將有鬻兒賣女以應輸將者。 又如勸捐,乃不得已之策,今則郡縣官長,驅車郭門,手持簿籍,不論鹽當紳民,慰以好言,令其登寫,旋索貲鏹。 地方官一年數換,則籍簿一年數更,不惟大拂民心,亦且有損國體。 請敕廉明公正大臣前往清察。 」上諭曰:「田文鏡為總督,苛削嚴厲,河南民重受其困。 士俊接任,不能加意惠養,借墾地之虛名,成累民之實害。 河南民風淳樸,竭蹶以從,甚屬可嘉。 然先後遭苛政,其情亦至可愍矣! 河南仍如舊例,止設巡撫。 」以傅德代士俊。 士俊至京師,命署兵部侍郎。 乾隆元年,復命署四川巡撫。 士俊在河南,上蔡知縣貴金馬奉檄開墾,迫縣民加報地畝錢糧,武生王作孚等詣縣辨訴。 貴金馬以聚眾閧堂揭士俊,士俊諭定讞毋及開墾,妄坐作孚等勒減鹽價,擬斬。 傅德疏劾,下部議,士俊當奪官,上命仍留任。 士俊密疏陳時政,略言:「近日條陳,惟在翻駁前案,甚有對眾揚言,只須將世宗時事翻案,即係好條陳。 傳之天下,甚駭聽聞。 」又言大學士不宜兼部,又言各部治事,私揣某省督撫正在褒嘉,其事宜準; 某省督撫方被詰責,其事宜駁。 不論事理當否,專以逢合為心。 又言廷臣保舉,率多徇情,甚或藉以索賄。 上覽奏,怒甚,發王大臣公閱。 御史舒赫德因劾:「士俊姦頑刻薄,中外共知。 其為河南總督,勒令州縣虛報墾荒,苦累小民。 近日巡撫傅德論劾,外間傳說士俊已命逮治,皇上猶冀其改惡向善,曲賜矜全。 乃士俊喪心病狂,妄發悖論,請明正其罪。 」上召王、大臣、九卿等諭之曰:「從來為政之道,損益隨時,寬猛互濟。 記曰:'張而不弛,文武弗能; 弛而不張,文武弗為。 '堯因四岳之言而用鯀,鯀治水九載,績用弗成; 至舜而後殛鯀。 當日用鯀者堯,誅鯀者舜,豈得謂舜翻堯案乎? 皇考即位之初,承聖祖深仁厚澤,休養生息,物熾而豐; 皇考加意振飭,使紀綱整齊,此因勢利導之方,正繼志述事之善。 迨雍正九年以來,人心已知法度,吏治已漸澄清,又未嘗不敦崇寬簡,相安樂易。 朕纘承丕緒,泣奉遺詔,向後政務應從寬者悉從寬。 凡用人行政,兢兢焉以皇考諴民育物之心為心,以皇考執兩用中之政為政。 蓋皇祖、皇考與朕之心初無絲毫間別。 今王士俊訾為翻駁前案,是誠何心? 朕躬有闕失,惟恐諸臣不肯盡言; 至事關皇考,而妄指前猷,謂有意更張,實朕所不忍聞。 至謂大學士不宜兼部,大學士兼部正皇考成憲,士俊欲朕改之,是又導朕以翻案也,彼不過為大學士鄂爾泰而發。 士俊河南墾荒,市興利之善名,行剝民之虐政,使敗露於皇考時,豈能寬宥? 彼欲掩飾從前之罪,且中傷與己不合之人,其機詐不可勝詰。 至謂部件題駁,懷挾私心,保舉徇情,夤緣賄囑,諸臣有則痛自湔除,無則益加黽勉,毋為士俊所訕笑,以全朕委任簡用之體可也。 」解士俊任,逮下刑部,王大臣等會鞫,請用大不敬律擬斬立決,命改監候。 二年,釋為民,遣還裡。 六年,以爭佔甕安縣民羅氏墓地,縱僕毆民,民自經死,民子走京師叩閽。 命副都御史仲永檀如貴州,會總督張廣泗鞫,得實,論罪如律。 二十一年,卒。 論曰:世宗以綜覈名實督天下,肅吏治,嚴盜課,實倉庫,清逋賦,行勘丈,墾荒土,提耗羨,此其大端也。 衛、文鏡受上眷最厚,衛以敏集事,文鏡以驕府怨; 然當時謂衛、文鏡所部無盜賊,斯亦甚難能矣。 勘丈激亂,四川為最著; 耗羨歸公,山西為最先; 田賦懸逋,江蘇為最鉅; 開墾害民,河南為最劇。 世宗親決庶政,不歸罪臣下,故諾岷蒙褒,而憲德不屍其咎; 時夏才短,事未克竟,亦不深責也。 士俊及高宗初政,絀而猶用,乃創翻案之說,欲以熒主聽,箝朝議。 心險而術淺,其得譴宜哉。
(No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available) (No translation available)